Erişilebilirlik

Taleban ve Afgan Yetkililerden Çelişkili Açıklamalar


Taleban’ın Afgan hükümetinden aldığını açıkladığı Afganistan ve Pakistan arasındaki sınır kasabasıyla ilgili çelişkili açıklamalar basına yansıdı. Afgan hükümeti kasabayı Taleban’dan geri aldığını bildirirken, Taleban kontrolun kendisinde olduğunu öne sürdü.

Taleban militanları Çarşamba günü Pakistan sınırındaki ikinci önemli geçiş noktası ve Batı tarafından desteklenen Afgan hükümetinin önemli gelir kapılarından Spin Boldak-Chaman sınır geçişini ele geçirmişti.

Üst düzey bir Afgan hükümeti yetkilisi ise Perşembe günü yaptığı açıklamada güvenlik güçlerinin kasabanın kontrolunu Taleban’ın kuşatmasından saatler sonra geri aldığını bildirdi. Ancak Taleban sözcüsü Zabihullah Mücahid bunu reddetti ve Taleban’ın hala kasabayı kontrol ettiğini öne sürdü.

Mücahid, Reuters haber ajansına yaptığı açıklamada Afgan hükümetinin açıklamasının ‘‘propaganda’’ ve ‘‘temelsiz bir iddia’’ olduğunu söyledi.

Reuters haber ajansı, Savunma Bakanlığı Sözcüsü’ne ise konuyla ilgili henüz ulaşamadı.

Çatışmalar hızlandı

ABD liderliğindeki uluslararası koalisyon Afganistan’dan çekilirken Taleban ve Afgan hükümeti arasındaki çatışmalar da hız kazandı. Taleban bu süreçte ülkenin kuzeyinde ve batısında çok sayıda bölgeyle sınır geçişini ele geçirdi.

Afganistan Cumhurbaşkanı Eşref Gani Perşembe günü Özbekistan’da bölge liderleriyle bir araya geliyor. Bölge ülkeleri Afgan mültecilerin akınından endişe ediyor. Pakistan da krize çözüm bulmak için üst düzey Afgan liderlerle yapılacak bir konferansa ev sahipliği yapacağını bildirdi.

Afgan hükümeti çekilmeyle başlayan çatışmalarda Taleban’ın ülkenin 34 vilayetindeki 29 hükümet binasını tahrip ettiğini bildirdi.

Taleban ise savaşçılarının büyük tahribata neden olduğu iddialarını reddetti.

Kabil’deki üst düzey Afgan yetkili Nader Nadery güvenlik güçlerinin Taleban’ı geri püskürterek 190 bölgenin kontolunu ele geçirmek için çalıştığını bildirdi.

Çatışmaların topraklarına sıçramasından endişe eden Pakistan, Spin Boldak-Chaman sınır geçişinin kendi tarafını kapattı.

Diplomatik çabalar sürüyor

Afganistan’da güvenlik durumu hızla kötüye giderken Katar’ın başkenti Doha’da aralıklarla süren görüşmelerde diplomatik çabalar tarafları ateşkes için uzlaştırmaya odaklanıyor.

Pakistan yıllardır Afganistan’da rakibi Hindistan’ın etki sahibi olmasını önlemek için Taleban’a destek vermekle suçlanıyor. Ancak iddiayı reddeden Pakistan taraflar arasındaki barış müzakerelerini desteklediğini söylüyor.

BM mülteciler dairesine göre Pakistan 1,4 milyon Afgan sığınmacıya ev sahipliği yaparken İran yaklaşık bir milyon Afgan’ı barındırıyor. Her iki ülkedeki kayıtsız mültecilerin sayısınınsa bundan çok daha fazla olduğu sanılıyor.

Pakistan Dışişleri Bakanı Şah Mahmud Kureyşi Tacikistan’ın başkenti Duşanbe’de yaptığı açıklamada kaynakların kısıtlı olduğunu ve ülkede durumun kötüleşmesi halinde daha fazla Afgan mülteciyi kabul edemeyeceklerini bildirdi.

Ancak Reuters haber ajansına göre Kureyşi’nin açıklamasına rağmen Pakistanlı yetkililer sınır bölgelerinde mülteci kamplarına uygun alan arayışına girdi.

Pakistan İstihbarat Bakanı Fawad Chaudhry, Twitter’dan yaptığı açıklamada Pakistan’da yapılacak konferansa Hamid Karzai’nin de aralarında olduğu önemli Afgan liderlerin davet edildiğini söyledi. Başkanlık görevi sona eren Karzai Afganistan’da hala etkili bir figür.

Chaudry, Reuters'a yaptığı açıklamada, Taliban liderlerinin Pakistan'la ayrı görüşmeler yaptığı için konferansa katılmayacaklarını söyledi.

Karzai ve bazı üst düzey Afgan siyasi liderlerinin başkent Doha'da ofisi bulunan Taliban üyeleriyle görüşmek üzere bu hafta sonu Katar'a uçması bekleniyor.

Şangay İşbirliği Örgütü dışişleri bakanları da bu hafta Duşanbe’de biraraya gelmiş ve Afganistan’da sivillere yönelik şiddetin sona ermesi çağrısı yapmış ve Afgan hükümetinden ülkede istikrarı sağlamak için konumunu güçlendirmesini istemişti.


Tacikistan geçen hafta yaptığı açıklamada Afganistan’ın kuzeyindeki Badakşan vilayetinden kaçan binden fazla sivili kabul ettiğini kaydetti.

Tacik Cumhurbaşkanı İmamali Rahman geçen hafta yaptığı açıklamadaysa Afganistan sınırında 20 bin yedek askerin konuşlandırılması talimatını verdiğini kaydetmişti.

İnsani durum kötüleşiyor

Birleşmiş Milletler’e göre Afganistan’da nüfusun neredeyse yarısına denk gelen 18 milyon 400 bin kişi insani yardıma muhtaç. BM Afganistan’a insani yardım için 1,3 milyar dolar kaynak sağlama çağrısı yaptı, ancak bu rakamın yalnızca yüzde 23’ünü toplayabildi.

Dünya Sağlık Örgütü de geçen hafta yaptığı açıklamada sağlık tesislerinin saldırı altında olduğu ve BM çalışanlarının terk ettiği ülkeye ilaç ve malzeme sağlamakta zorlandıklarını kaydetti. BM ülkede 3 milyon çocuğun yetersiz beslenme riskiyle karşı karşıya olduğu uyarısı yaptı.

İslamcı militanlar, Afganistan'ı 1996'dan, ABD’deki 11 Eylül 2001 saldırılarından haftalar sonra, 2001'de devrilmesine kadar yönetti.

Taleban o tarihten bu yana yabancı güçleri ülkeden çıkarmak ve Batı destekli Afgan hükümetini devirmek için mücadele ediyor.

XS
SM
MD
LG