Erişilebilirlik

Powell Kongre'de İfade Verdi: ''Fiyat Artışları Geçici''


Jerome Powell

ABD Merkez Bankası (FED) Başkanı Jerome Powell, Çarşamba günü artan enflasyon ve fiyat artışlarıyla ilgili Temsilciler Meclisi Mali Hizmetler Komisyonu'nun sorularını yanıtladı. Powell, fiyat artışlarının pandemi sonrası açılmayla bağlantılı ve geçici olduğu söylemini yineledi ve FED’in istihdamı arttırmaya odaklanacağını belirtti. Powell Perşembe günü de Senato Bankacılık Komisyonu'na ifade verecek.

Merkez Bankası’nın 120 milyar dolarlık aylık tahvil satın alımının yavaşlatılması da dahil ekonominin desteklenmesini azaltacak hamlelerin hala gündemde olmadığını belirten Powell, bazı mal ve hizmetlerin yüksek enflasyon dahilinde olmasının tamamen açılmayla bağlantılı olduğu görüşünü yineledi.

Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi üyesi Ann Wagner ise ailelerin ve işyerlerinin bu fiyat artışının geçici olmadığı görüşünde olduklarını söyledi.

Powell, verilerin fiyat artışının beklenenin ve umulanın üstünde olduğunu gösterdiği ancak yine de tutarlı olduğu yanıtını verdi.

Tartışma fiyat artışlarının devam etmesi durumunda enflasyona karşı önlem alması için FED’e siyasi baskıların artabileceğini gösteriyor.

FED’in yeni hazırladığı bir çerçeve taslağında istihdamın arttırılması için enflasyonun yüzde 2 hedefinin az üzerinde seyretmesinin teşvik edileceği belirtilmişti. Ohio’dan Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi üyesi Anthony Gonzales bunun ne kadar süreyle devam edeceğini sordu ve FED’in mevcut politikalarının işçi açığının rekor düzeyde olduğu bir dönemde istihdamı çok az teşvik ettiği yorumunu yaptı.

Powell ise bunun ne kadar süreceğine duruma bağlı karar verilebileceğini söyledi ve şu anda enflasyonun yüzde 2’nin az üzerinde olduğunu belirterek ‘‘Altı ay sonra bunun bizi nereye getireceğine bakmak lazım’’ diye konuştu.

Kongre'deki oturumlar, enflasyonun beklenenden hızlı yükselmesi ve Corona virüsü enfeksiyonu vakalarının yeniden artışa geçmesi üzerine FED'in ABD ekonomisinin görünümüne ilişkin değerlendirmesini değiştirebileceği döneme denk geliyor.

Federal Açık Piyasa Komitesi'nin Haziran ayında yaptığı toplantının üzerinden geçen dört hafta içinde Corona virüsünün, Delta varyantının ya da yüksek enflasyonun ekonomik iyileşme sürecine ve FED'in bu süreçteki yanıtlarına karşı risk oluşturup-oluşturmadığı tartışması ivme kazandı.

FED yetkilileri, Haziran ayı toplantısında pandemi sonrası politikalara yönelmeye başlamış, bazıları, enflasyonun kontrol altında tutulmasını sağlamak için mali şartları daha erken sıkılaştırma yönünde adım atılmasından yana tavır almıştı. Ancak Corona virüsü enfeksiyonlarındaki artış, FED'in ters yönde ilerleyerek, hanehalkı ve şirket harcamalarının azalması durumunda ekonomik toparlanma önlemlerini bir süreliğine daha koruma kararı almasıyla sonuçlanabilir.

Fiyatların artması kaygıya neden oluyor

Tahvil getirilerindeki düşüş, yatırımcılar arasında ABD ekonomisindeki büyümenin yavaşladığına ilişkin kaygıların artmasına neden oldu. Bu hafta elde edilen yeni veriler, ev eşyasından kumaşa, et ürünlerinden kiraya birçok alanda mal ve hizmet fiyatlarının yükseldiğine işaret ediyor.

FED, geçen hafta Kongre'ye gönderdiği raporunda, ekonominin yeniden açılma sürecini çevreleyen ”olağanüstü şartların” ortadan kalkmasıyla birlikte "arz ve talebin dengeye oturmasıyla enflasyonun aşağıya çekilmesinin beklendiğini" kaydetmişti.

Ancak enflasyonun yüksek seyretmeye devam ettiği her ay, Powell ve FED'in bu beklentiye bağlı kalmasını zorlaştırıyor. Kimi uzmanlar, sürenin çoktan dolduğuna işaret ediyor.

Yatırım bankası J.P. Morgan'dan küresel piyasa stratejisi uzmanı Ambrose Crofton'a göre FED, uzun yıllar boyunca düşük kalan fiyatları telafi etmek için enflasyonun bir süre daha hedef oran olan yüzde 2'nin üzerinde seyretmesini istese de enflasyonun yükselmesi karşısında gösterecekleri toleransın da bir sınırı var.

Crofton, bu konuda, "Son aylarda enflasyonun yükselme yönünde art arda ortaya koyduğu sürprizler, FED'in ayağını gaz pedalında tutmasının artık uygun olmadığını gösteriyor" dedi.

FED'in aylık 120 milyar dolarlık tahvil alımları ve kısa vadeli faiz oranını sıfıra yakın tutması, J.P. Morgan uzmanı Ambrose Crofton'un "gaz pedalı" benzetmesiyle atıfta bulunduğu FED politikaları. Faiz oranlarının 2023 ve hatta ötesi için aynı düzeyde kalması olasılığı oldukça yüksek. Tahvil alımlarının azaltılmasına ilişkin tartışmalarsa şimdiden başladı.

Delta varyantının yaygınlaşması ekonomiyi nasıl etkiler?

Yaşanan son gelişmeler, FED'in tahvil alımlarını azaltması şeklindeki planı zora sokabilir.

FED, pandeminin başladığı 2020 yılı Mart ayından bu yana istihdamda kaybedilen 7 milyon 500 bin iş büyük oranda yeniden kazanılana kadar tahvil alımlarını azaltmayacağını kaydetmişti. Bu hedefe yılın ilerleyen aylarında erişileceği tahmin ediliyor.

Ancak kaybedilen işlerin geri kazanılması ekonominin açılma sürecinin devam etmesine; seyahat, eğlence-dinlence ve pandeminin zarar verdiği diğer sosyal sektörlerdeki toparlanmaya ve şu anda işsiz olan ya da evde oturanların rekor sayıdaki pozisyonları doldurmadaki istekliliğine bağlı.

FED Başkanı Powell, 16 Haziran'da ABD ekonomisiyle ilgili görüşlerini dile getirdiği basın toplantısını düzenlediği sırada Corona vakaları azalmaya devam ediyor, FED ise "pandemi ekonomi üzerinde ağırlık oluşturmayı sürdürüyor" şeklindeki ifadeleri artık kullanmıyordu.

Ancak son bir aydır Delta varyantı nedeniyle 7 günlük ortalama vaka sayısı 11 binden 15 binin üzerine çıktı. Kitlesel aşılanma oranının düşük olduğu eyaletlerde virüsün hızla yayılması, sağlık yetkililerini kaygılandırıyor. Küresel çaptaysa vaka sayıları daha endişe verici boyutlarda seyrediyor.

Küresel bağımsız yatırım bankası ISI Evercore'un Başkan Yardımcısı Krishna Guha, virüsün yeniden yayılmasıyla daha fazla kişinin iş piyasasından uzak durabileceğini, ancak tedarik zinciri sorunlarının, istihdam edilenlerin maaşlarındaki yükselişin ve diğer meselelerin enflasyonun yüksek seyretmesine katkıda bulunmaya devam edeceğini öngörüyor.

XS
SM
MD
LG