Erişilebilirlik

Varşova Zirvesinden Bir Sonuç Çıkar mı?


ABD ve Polonya’nın ortak düzenlediği, amacı ve hedefi sorgulanan Ortadoğu Konferansı Polonya’nın başkenti Varşova’da başladı.

ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence iki günlük Ortadoğu zirvesi için Varşova’da.

Başkan Trump’ın avukatı ve eski New York valisi Rudy Giuliani de zirvenin katılımcılarından. Giuliani, zirvenin amacının “İran hükümetine demokratik bir rota belirlemesi için baskı yapmak” şeklinde konuştu.

Giuliani, Avrupalı İranlılar tarafından kurulan ve İran İslam Cumhuriyeti’ni eleştiren İran Ulusal Direniş Konseyi’nin Varşova’daki protesto gösterisinde konuştu.

Giuliani, zirvenin de tıpkı ABD hükümeti gibi İran’a karşı sert olmasını umduğunu söyledi ve “böylece onlarla iş yapmayız, onları izole ederiz ve politikalarını değiştirmeleri için elimizden gelenin en iyisini yaparız, politikalarını değiştirmezlerse de rejimi değiştirmek için çalışırız” dedi.

Giuliani, sözlerinin kişisel düşüncesi olduğunun altını çizdi.

Başkan Trump yönetimi tarafından İran merkezli olarak tasarlanan konferansın kapsamı daha sonra İsrail-Filistin meselesi, IŞİD’le mücadele, Suriye ve Yemen’i de kapsayacak şekilde genişletildi.

Toplantının içeriğinin genişletilmesinin Avrupa ülkelerinin daha fazla katılımını sağlamak için yapıldığı sanılıyor. Zira Avrupa, toplantının İran merkezli olmasından endişeli. Avrupa ülkeleri 2015’te İranla yapılan nükleer anlaşmayı ABD’nin anlaşmadan çekilmesinin ve Tahran’ı yeniden yaptırımlarla hedef almasının ardından hayatta tutmak için uğraşıyor.

Ancak zirvde katılımcı 60 ülkenin çoğunun dışişleri bakanından da düşük seviyede temsil edilecek olması, konferansın etkinliğinin sorgulanmasına neden oluyor.

Konferansa İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence, ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo ile çok sayıda Arap ülkesinin dışişleri bakanları katılıyor. Ancak Fransa ve Almanya kabine düzeyinde temsilci göndermezken AB Dış Politika Şefi Federica Mogherini de toplantıya katılmıyor.

Rusya ve Çin’in de katılmadığı etkinlikte konferansın boykot edilmesini isteyen Filistin de bulunmayacak.

Konferansta Ortadoğuyla ilgili bir dizi konuya değinmesi beklenen Pence, ABD’nin Suriye’den çekilme planından söz edecek. Trump’ın damadı ve danışmanlarından Jared Kushner ise daha önce açıklanmamış Ortadoğu barış planından bahsedecek.

Hamaney: ‘‘ABD’yle müzakere kötülükten başka şey getirmez’’

İran’ın ruhani lideri Ayetullah Ali Hamaney de Varşova’da yapılacak zirve öncesinde yaptığı açıklamada ABD ile müzakerelerin maddi manevi kötülükten başka bir şey getirmeyeceğini kaydetti.

Hamaney’in sözleri devlet televizyonunda satırı satırına okunan yedi sayfalık açıklamasının bir parçası. İran iki gün önce 1979 İslam Devrimi’nin 40’ıncı yıldönümünü kutlamıştı.

Hamaney, ‘‘ABD’yle ilgili herhangi bir sorunun çözülmesi mümkün değil. ABD’yle müzakereler maddi ve manevi kötülükten başka bir şey getirmeyecektir’’ dedi.

Hamaney, ABD’yle görüşmenin affedilmez bir hata olduğunu söyledi ve bunun “düşmanın önünde diz çökmek” ve “kurdun pençesini öpmek” olacağını kaydetti.

Hamaney, ABD’nin İran’ın Ortadoğu’daki etkisini kabullenmesi ve İran’ın üst düzey silahlarının direniş güçlerinin eline geçmesini engellemesi gerekeceğini söyledi.

ABD, Lübnan’daki İran destekli Hizbullah milislerinin ve diğer İsrail karşıtı silahlı grupların İran tarafından destek görmesini Ortadoğu bölgesinde büyük bir tehdit olarak algılıyor.

İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani de kabine toplantısında Hamaney’in sözlerini yineledi ve “İran ABD’ye bir kere boyun eğerse sonuna kadar boyun eğmek zorunda kalır” dedi.

İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif de Varşova zirvesi için “ölü başlayacağına ya da başlamadan ölü olacağına inanıyorum” diye konuştu.

XS
SM
MD
LG