Erişilebilirlik

"Türkiye'deki Kayıt Dışı Afgan Göçmenler Aşı Olamıyor"


31 Ağustos 2021 - Taleban'dan kaçarak Türkiye'ye gelen Afgan göçmenler

Taleban’dan kaçarak Türkiye’ye gelen kayıt dışı Afgan göçmenler, Corona virüsü aşısı ve tedavisinden mahrum kaldıklarını söylüyor.

Türkiye’de resmi kayıtlarda yer alan mülteciler sağlık hizmetine erişebiliyor ancak ülke genelinde sağlık hizmetinden mahrum kalan binlerce kayıt dışı Afgan göçmenin olduğu tahmin ediliyor.

Afganistan’da Batılı ülkelerin asker çekmesiyle beraber geçen yıl Ağustos ayında Taleban’ın yönetime el koymasının ardından binlerce Afgan komşu ülkelere kaçtı. Daha önce de yüzbinlerce Afgan güvenlik sıkıntısı ve yoksulluk nedeniyle ülkelerini terketmişti.

Amerika’nın Sesi (VOA), Avrupa’ya Türkiye üzerinden geçmeye çalışan birçok göçmenin geçici olarak kaldığı kentler arasında yer alan Erzurum’da çok sayıda göçmenle konuştu. Bu göçmenlerin bazıları Türkiye’ye yerleşip çalışmaya bile başlamış.

Birleşmiş Milletler (BM) verilerine göre, Türkiye yaklaşık 183 bin Afgan sığınmacıya evsahipliği yapıyor. 300 bin Afgan ise kalıcı olarak Türkiye’ye yerleşmiş durumda. Resmi olmayan veriler ise, Türkiye’de şu an binlerce Afgan göçmenin de kayıt dışı olarak çalıştığını ve sağlık hizmeti dahil birçok temel ihtiyaçtan yoksun kaldığını gösteriyor.

VOA’e konuşan Afgan göçmen Muhammed, “Badakistanlı’yım. Afganistan’dan Türkiye’ye 2 ay önce geldim. 18 yaşındayım. Kimlik kartım yok, bu yüzden de hastaneler bizimle ilgilenmiyor” diyor.

Kimlik kartı sorunu

Muhammed, arkadaşı İslam ve diğer birçok Afgan göçmenle birlikte Erzurum’da yerel bir mandırada çalışıyor. Kentteki eski bir apartmanda, küçük bir dairede yaşıyorlar.

Muhammed’in arkadaşı İslam, “Bu odada 8-9 kişi kalıyor. Aramızda 5 kişinin kimlik kartı var, diğerlerinin yok. Kimlik kartı olmayanlardan biri Corona virüsüne yakalanırsa, hastanelerde tedavi görme şansları yok. Aşı da olamıyorlar. Yani bu, onlardan biri virüse yakalanırsa, hepimiz yakalanacağız demek oluyor” diyor.

Birçok Afgan göçmen, gözaltına alınma ya da sınır dışı edilme korkusuyla mülteci olarak kayıt yaptırmamayı tercih ettiklerini söylüyor. Afgan mültecilerin statülerinin de belirsiz olduğunu söylüyorlar.

Sınırda güvenlik sıkılaştırıldı

Türkiye’nın sınır bölgelerinde son dönemlerde güvenlik önlemleri sıkılaştırıldı. Yüzlerce Afgan göçmenin gözaltına alındığı belirtiliyor ancak hükümetin bu göçmenleri sınır dışı edip etmeyeceği henüz netlik kazanmadı. Bazı göçmenler, resmi göçmen kaydı verilip serbest bırakılmadan önce haftalarca gözaltında tutulduklarını söylüyor.

VOA’in, Türkiye’deki kayıt dışı Afgan göçmenlerin sayısı ve bu kişilerin sağlık hizmetine erişimiyle ilgili yönelttiği sorulara Türkiye hükümetinden henüz yanıt gelmedi. Erzurum’daki yerel yetkililer ise tespit edilen kayıt dışı göçmenlerin gözaltına alınacağını belirtiyor.

BM’nin güncel verileri, Türkiye’nin şu an yaklaşık 4 milyon mülteciye evsahipliği ettiğini gösteriyor. Bunların yaklaşık 3 milyon 7 bini, Suriye’deki iç savaştan kaçan göçmenler.

UNHCR’dan çağrı

BM Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR) Türkiye Sözcüsü Selin Ünal, VOA’e e-posta yoluyla ilettiği açıklamada, Afgan mültecilere yardım etme konusunda diğer ülkelerin de harekete geçmesi gerektiğini vurguladı.

Ünal mesajında, UNHCR’ın bölgedeki ülkelere sınırlarını Afganistan’dan kaçanlara açma çağrısı yaptığını hatırlatarak, Ağustos ayından bu yana sığınma talebi girişiminde bulunan Afganlar’ın sayısının ciddi oranda arttığına dikkat çekti.

Ünal’ın mesajında ayrıca, Türkiye’nin 2014 yılından bu yana dünyada en fazla mülteci sayısına sahip olduğu ve UNHCR ile işbirliği içinde, Afgan mültecilerin sığınma başvurularıyla ilgili sürecin de “etkili, adil ve hızlı” bir şekilde yürütüldüğü ifade edildi.

Türkiye’deki kayıt dışı Afgan göçmenlerin sayısıyla ilgili UNHCR’dan da bilgi alınamadı.

XS
SM
MD
LG