Erişilebilirlik

STK’lardan ‘Bekçi’ Uyarısı


TBMM İçişleri Komisyonu’nda görüşüldükten sonra kabul edilerek Meclis Genel Kurulu’na sunulan “Çarşı ve Mahalle Bekçileri Hakkında Kanun Teklifi”ne Diyarbakır’daki sivil toplum kuruluşları karşı çıktı. STK’lar, bekçilere silah kullanma, üst arama gibi yetkilerin verilmesinin gereksiz olduğu görüşünde.

Diyarbakır Barosu, Diyarbakır Tabip Odası, HAK İnisiyatifi Diyarbakır Temsilciliği İHD ve Türkiye İnsan Hakları Vakfı Diyarbakır Temsilcilikleri ortak bir basın toplantısı düzenleyerek, “Çarşı ve Mahalle Bekçileri Hakkında Kanun Teklifi”ne tepki gösterdi.

Tepkilerin odağında bekçilere verilmesi planlanan arama ve kimlik sorma, üst ve araç araması, el koyma silah kullanma yetkisi bulunuyor. Kurumlar adına açıklama yapan Baro Başkanı Cihan Aydın, genel kolluğa bağlı yardımcı statüdeki bekçilerin kanun teklifi ile genel kolluğun hemen tüm yetkileriyle donatıldığını söyledi. Bekçilere silah kullanma yetkisi verilmiş olmasının, yaşam hakkına yönelik daha fazla tehdit anlamına geleceğini savunan Aydın, “Bu daha fazla kişinin “devlet kurşunu” ile ölümüne yol açacağını kamuoyuna duyurmak isteriz.Polis şiddetinin bu kadar yaygın olduğu bir dönemde, hiçbir eğitim almadan göreve başlatılan üstelik de silah kullanma yetkisi ile donatılan bu güçlerin daha fazla ölüm, mağduriyet ve hak ihlali üreteceğinden kuşkumuz bulunmamaktadır. Yurttaş ile sürekli iç içe görev yapan bu personelin polis ve jandarmadan gerek insan hakları konusunda, gerekse sosyal ve psikolojik açıdan daha uzun eğitim süreçlerine tabi tutulması gerekirken, sadece bir sınav sonrası atamalarının yapılması ve eğitim süreçlerinin de atama sonrasını bırakılması, devletin, yaşam hakkı başta olmak üzere temel hak ve özgürlüklere karşı nasıl bir kayıtsızlık içinde olduğunu göstermektedir” dedi.

Aydın, yasa tasarısının tümden geri çekilmesi çağrısı yaptı.

Toplantıya katılan Türkiye İnsan Hakları Vakfı Diyarbakır Temsilcisi Barış Yavuz ise bekçilere ihtiyaç olmadığını söyledi. VOA Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Yavuz ya alınacak bekçilere eğitim verilmesi ya da yasanın tümden geri çekilmesini istedi. Yavuz, “Polisteki yetkilerin bir bekçiye verilmesi durumu söz konusu. Polisler bile belli bir mesleki eğitim aldıktan sonra polis olabiliyorlar ve bu yetkileri kullanıyorlar. Buna rağmen bu kadar işkence ve kötü muamele ile karşı karşıya kalıyoruz, hak ihlallerini görüyoruz. Liseyi bitiren bir kişi sınava girdiği gibi sınavı geçtiğinde ertesi gün bekçi olacak. Daha sonra mesleğin içerisinde ilerleyen süreçlerde eğitimlerini tamamlayacak. Silah kullanma yetkisi var, durdurma, kimlik sorma, kelepçeleme gibi birçok yetki ile donatılıyor. Bu kadar yetkiyi insan haklarına uygun şekilde kullanılmasını beklemek saflık olur. Durdurma ve kimlik sorma başlığı altında düzenlenen maddede makul bir sebebe dayanması gerekiyor. Bu makul sebebi ve takdir yetkisini hiçbir eğitim almamış genç bir bekçiye nasıl vereceksiniz? Makul sebepler nelerdir? Neye göre makul sebepler? Bu yapılanlar işkenceye açık kapılardır. Bunların meslek öncesi eğitime tabi tutulması gerekiyor. Sınavı kazanan doğrudan bekçi olmamalı. Polis Meslek Yüksek Okulu gibi bekçilerin de bir okulu olmalı. Eğitimsiz insana silah verilir mi? İlla bekçilik müessesesi kurulacaksa eğitim verilmeli. Bir de bekçiye gerek var mı? Bunu sorgulamak lazım. Durup dururken polisle aynı yetkilerle donatılmış bekçiye ne gerek var? Madem öyle polisin kadrosunu da arttırın. Bu durumda bekçiye gerek kalmayacaktır. Bekçiliği tekrardan canlandırmanın anlamı ne? Bekçiliği canlandırmaya karar verdin, o zaman polis yetkisi niye veriyorsun? Bu anlamda bir bekçilik müessesesine gerek yok. Bana göre olmaması gereken bir mesele ve geri çekilmesi lazım” diye konuştu.

Diyarbakır Tabip Odası Başkanı Şerif Demir de, yasa tasarısının geri çekilmesini savunanlardan. VOA Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Demir,” Bu, bütün toplumun nasıl bir ceza evine dönüştüğünün göstergesidir. Gelip kimlik sorabilecek, üstünü arayabilecek ve bu silahı her türlü kullanabilecek. Bu bambaşka bir noktaya gider. Zaten yeteri kadar güvenlik gücü var. Polis yeterlidir aslında. Bunların hepsi yapılıyor zaten. Tedbir amaçlı, güvenlik amaçlı yapılması gerekenler yapılıyor zaten. Bunun yanı sıra kalkıp bir bekçi ordusunun oluşturulması, bekçi üzerinden bütün toplumun kontrola alınması kabul edilecek bir durum değil. Bunun geri çekilmesi gerekiyor” şeklinde konuştu.

XS
SM
MD
LG