Erişilebilirlik

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in evsahipliği yaptığı Soçi zirvesi sona erdi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani’nin katıldığı üçlü zirvede gündem IŞİD ve Suriye'ydi.

Putin, üçlü görüşmelerin Suriye’de barış anlaşması konusunda ilerleme sağlanmasına katkısı olacağını belirtti.

Putin’e göre Erdoğan ve Ruhani, Suriye’deki farklı siyasi gruplar arasında diyalog sağlanması için çaba göstermek konusunda hem fikirler.

Putin, Esat’ın anayasal reformlar yapmak ve BM denetiminde yeniden seçimlere gitmek konusunda söz verdiğini vurguladı.

Putin; Rusya, İran ve Türkiye’nin Suriye’nin bölünmesini, uluslararası teröristler tarafından talan edilmesini ve insani bir felaketi önlediklerini söyledi.

Putin, üç ülkenin zirvede vardıkları anlaşmaların Suriye’nin toprak bütünlüğünü güçlendirir nitelikte olduğunu söyledi.

Putin “Suriye’de barışı, istikrarı, birliği ve toprak bütünlüğünü sağlamak olan en önemli amacımızı gerçekleştirmek için aktif çaba içinde kalmayı sürdürmeye karar verdik. Teröre karşı ortak mücadelemizde büyük yol katettik ve IŞİD, Nusra Cephesi ve diğer terörist gruplarla mücadelede iş birliğini arttırma konusunda kararlılığımızı belirttik” dedi.

Putin zirvede Rusya, Türkiye ve İran’ın gelecekteki işbirliğinin öncelikli alanlarını ve önemli hedefleri belirlediklerini de aktardı.

Putin, İran ve Türk liderlerinin Rusya’nın “Suriye halkının kongresi” önerisini kabul ettiklerini söyledi. Rusya Soçi’de yapılmasını istediği kongrenin BM sponsorluğunda Cenevre’de yürütülecek barış süreciyle birlikte diyaloğun önünü açmasını istiyor.

Erdoğan'dan uyarı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da kapanışta yapılan basın toplantısında, kritik görüşmeler yapıldığını belirtti.

"Ateşkes için atılan adımları gözden geçirdik" diyen Erdoğan, kalıcı çözüm için Cenevre sürecine katkıları görüştüklerini vurguladı.

Erdoğan, “Suriye'de ateşkes tesis edilmesi amacıyla attığüımız adımları gözden geçirdik. Gerginliği azaltma bölgelerinin sahada şiddetin azaltılnmasında temel rol oynadığını memnuniyetle tesbit ettik. Görüşmelerimizde Astanada kaydettiğimiz ilerlemeler temelinde, ihtilafa kalıcı çözüm noktasında Cenevre sürecine sağlayabileceğimiz katkıları istişare ettik" dedi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suriye halkının öncülüğünde, ev sahipliğinde yürütülecek kapsayıcı, özgür, adil ve şeffaf bir siyasi sürecin hayata geçirilmesine yardımcı olmak için görüş birliğine vardıklarını aktardı.

Erdoğan, “Rusya Federasyonu’nun inisiyatifiyle Soçi'de düzenlenmesi öngörülen Suriye Ulusal Diyalog Kongresi’nin bu ilkeler temelinde siyasi sürece anlamlı katma değer sağlaması için eş güdüm içinde çalışmaya karar verdik” dedi.

Erdoğan işbirliği çabalarının başarısının rejim ve muhalefet olmak üzere tarafların tutumuna bağlı olduğunu da sözlerine ekledi ve üç garantör ülkenin birbirlerinin hassasiyetlerine saygılı olmayı sürdürmeleri gerektiğini kaydetti.

Suriye’nin siyasi birliği ve toprak bütünlüğüyle Türkiye’nin milli güvenliğine kast eden terörist unsurların süreçten dışlanmasının Türkiye’nin öncelikleri arasında olduğunu kaydeden Erdoğan, “Milli güvenliğimize kast eden terör örgütüyle aynı çatı altında olmamızı, aynı platformda yer almamızı bizden kimse beklemesin” dedi.

Erdoğan sözlerini şöyle sürdürdü: “Suriye’nin toprak bütünlüğüne ve siyasi birliğine bağlılığımızı ifade ediyorsak bu ülkeyi bölmeye çalışan eli kanlı bir çeteyi meşru bir aktör olarak göremeyiz. Sayın Putin ve Ruhani’yle bugün gerçekleştirdiğimiz istişarede ayrıca Suriye’de güven arttırıcı önlemlerin hayata geçirilmesinin önemini vurguladık. Bu önlemlerin kademeli olarak devreye sokulması amacıyla insani yardımların ihtiyaç sahiplerine engelsiz ve kesintisiz ulaştırılması ayrıca tutukluların karşılıklı salıverilmesi dahil atılabilecek her türlü adımı gözden geçirdik.”

Suriye’nin barış ve istikrara yeniden kavuşmasının, halkın acılarının dindirilmesi için bir umut ışığı teşkil edeceğine inandığını kaydeden Erdoğan, İdlib sorununun çözümünün ve Afrin’deki olumsuzlukların giderilmesinin de Suriye sürecindeki bu olumlu gelişmelerin önemli atlama taşları olacağını kaydetti.

İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, üç ülkenin ortak barış çabalarının başlamasından bu yana, terörle mücadele ve Suriye krizinde siyasi anlaşmaya zemin hazırlanması konusunda büyük çabalar verildiğini söyledi.

Üç ülke arasındaki mini zirveden iki gün önce Suriye Devlet Başkanı Beşar Esat, Soçi’de Putin’le biraraya gelmişti.

İran ve Rusya, Esat’ın en büyük siyasi müttefikleriyken Türkiye Suriye muhalefetini destekliyor.

Kremlin, Esat’la yapılan görüşme öncesinde Putin’in Erdoğan’a ve İran liderine bugün yapılan üçlü zirveden çıkacak kararlara Suriye yönetimi tarafından uyum gösterileceğinin garantisini verdiğini belirtti.

Öte yandan BM Suriye Özel Temsilcisi gelecek ay Cenevre’de Esat hükümeti ve zayıflayan muhalefet arasında iki tur sürecek barış görüşmelerinin hazırlıklarını yapıyor.

Görüşmeler Suriye’nin müttefiki Rusya’nın altı buçuk yıl süren savaşta daha aktif arabuluculuk rolü üstlenmesinin ardından düzenleniyor.

BM Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura, Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da Suriye muhalefetinin ana gruplarıyla biraraya geldiği sırada açıklamayı yaptı. Temsilci, muhalefete güçlü ve yaratıcı bir bütün haline gelmeleri çağrısı da yaptı.

XS
SM
MD
LG