Erişilebilirlik

Pompeo Rusya Temaslarına Başladı


Amerika Dışişleri Bakanı Mike Pompeo Rusya’da Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’la bir araya geldi.

Pompeo Rusya ve Amerika için birlikte çalışmak için yeni bir yapıcı diyaloğa başlamanın zamanının geldiğini söyledi.

Soçi’deki görüşmede Lavrov da iki ülke ilişkilerinde çok fazla şüphe olduğunu belirtti ama yapıcı bir diyaloğun oluşturulacağından umutlu olduğunu kaydetti.

Pompeo, Lavrov’a, Başkan Donald Trump’ın Rusya’yla ilişkilerin geliştirilmesine olan bağlılığını ilettiğini de belirtti.

Amerika Dışişleri Bakanı, iki ülkenin her konuda anlaşamayabileceğini ancak özellikle terörle mücadele ve nükleer silahsızlanma konularında işbirliği için imkanlar olduğunu kaydetti.

Pompeo temasları çerçevesinde Rusya Cumhurbaşkanı Vladimir Putin’le de bir araya gelecek.

Görüşmenin öne çıkan konularından birinin ABD ve Rusya arasındaki silah anlaşmalarının olması bekleniyor.

ABD tek taraflı olarak 1987’de yapılan Orta Menzilli Nükleer Kuvvetler antlaşmasından bu yıl Rusya’nın anlaşmayı ihlal ettiğini öne sürerek çekilmişti. Rusya da Washington’un hamlesine benzer şekilde yanıt vermiş ve anlaşmaya katılımını durdurmuştu. Rusya, Washington’un suçlamalarının haksız olduğunu söylüyor.

Trump ise Çin gibi ülkelerin de dahil olacağı yeni bir silah kontrol anlaşmasını görüşmek istiyor.

Pompeo’nun ziyareti öncesinde Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov Pazartesi günü yaptığı açıklamada Moskova’nın Washington’la aralarındaki bir diğer önemli silah kontrol antlaşması olan START antlaşmasını genişletmeye odaklanmak istediklerini söylemişti.

Pompeo - Lavrov görüşmesi Özel Savcı Robert Mueller’ın Rusya’nın 2016 başkanlık seçimlerine müdahalesini inceleyen raporunun açıklanmasının ardından en üst düzey yüz yüze görüşme olacak.

Trump, Rusya’nın 2016 ABD başkanlık seçimlerine müdahil olduğu iddialarını önemsememiş ve Mueller’ın raporunun kendisini akladığını öne sürmüştü. ABD’li istihbarat yetkilileriyse Rusya’nın 2016 seçimlerinde etkili olmaya çalıştığını ve bunu tekrar yapabileceğini söylüyor.

ABD’li yetkililer Pompeo’nun Soçi’de yapılacak görüşmede seçimlere müdahale konusunu dile getirebileceğini düşünüyor. Putin, Rusya’nın başka ülkelerin seçimlerine müdahil olduğu iddialarını her fırsatta reddediyor.

Putin Finlandiya’da bu ayın başında yapılan bir görüşmede Lavrov’a seçimlere müdahale etmenin uygun olmadığını ve bunu bertaraf etmek için ellerinden geleni yapacaklarını söylediğini belirtmişti.

Suriye de görüşmede gündeme gelmesi beklenen konuların başında geliyor. ABD Rusya’dan muhaliflerin kontrolündeki son bölgede olan İdlib’e hava saldırılarını azaltmasını istiyor. ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi James Jeffrey de Pompeo’ya Soçi ziyaretinde eşlik edecek.

Rus ordusu İdlib’deki son operasyonlarını kısıtlı ve isyancıların hava üslerine yönelik saldırılarına karşılık verme amaçlı olduğunu söylüyor.Ancak ABD’li yetkililer Rusya’nın Suriye rejim güçlerini bölgeye yapacağı tam kapsamlı bir operasyona zemin hazırlıyor olabileceğinden endişe ediyor.

Rusya ve Türkiye İdlib için Eylül ayında bir ateşkes anlaşmasına varmıştı. Ancak Suriye ve Rusya askeri uçakları 30 Nisan’dan itibaren bölgeye saldırılar düzenlemeye başladı.

Lavrov’un görüşmede ABD’ye Suriye’deki askeri varlığını sona erdirmesi ve Suriye lideri Beşar Esat’a yönelik uluslararası yaptırımların kalkmasıyla ilgili baskı yapabileceği sanılıyor.

İran da görüşmenin gündem maddelerinden biri olacağa benziyor. ABD ve İran arasındaki gerilim Başkan Trump’ın 2015’te altı ülke ve Tahran arasında yapılan nükleer anlaşmadan çekilmesiyle tırmanmıştı. Washington bunun ardından Tahran’ın enerji ve finans sektörlerine ekonomik yaptırımları yeniden yürürlüğe koymuştu.

Anlaşmanın imzacılarından biri de Rusya. Lavrov’un Pompeo’ya anlaşmanın uluslararası güvenlik açısından önemini bir kez daha vurgulaması bekleniyor.

İran bu hafta Avrupalı ülkelerin ABD yaptırımlarından İran’ı korumanın bir yolunu bulamaması durumunda anlaşmayla gelen yükümlülüklerini terk edeceğini söylemişti.

Pompeo dün Brüksel’de İran konusunu görüşmek üzere Avrupalı yetkililerle bir araya geldi.

ABD geçen hafta Tahran’ın Ortadoğu’daki ABD unsurlarını hedef alabileceği şeklinde istihbarat almasının ardından Orta Doğu’ya uçak gemisi ve başka saldırı araçları göndermişti.

Öte yandan Trump İranlı liderlerle bir anlaşmaya varmak için görüşmeyi istediğini de söylemişti.

Görüşmede ele alınabilecek bir diğer konu da Kuzey Kore. Pompeo, Lavrov’a Kim Jong Un’un nükleer programını terk etmesine yardım etmesi için daha fazla adım atmasını isteyebilir. Rusya’nınsa ABD’den Kuzey Kore için daha fazla güvenlik garantisi almak adına baskı yapabileceği sanılıyor.

Kim, geçen ay Rusya’ya giderek Putin’le bir araya gelmişti.

Putin görüşmenin ardından Kim’in nükleer silahlarından vazgeçmeye rıza gösterdiğini ancak bunun karşılığında çok uluslu bir anlaşmayla korunan güvenlik garantileri istediğini söylemişti.

XS
SM
MD
LG