Erişilebilirlik

Merkel'in Türkiye Ziyaretinde Neler Konuşulacak?


Almanya Başbakanı Angela Merkel’in 2 Şubat'ta Ankara'ya yapacağı ziyarette gündemdeki ana konunun yasadışı göçle mücadele olması bekleniyor.

Merkel’in temaslarında son bir yıl içinde iki ülke arasındaki ilişkileri gerginleştiren bir dizi başka konunun da konuşulması bekleniyor.

Geçen sene iki kez Türkiye’ye giden Merkel’in bir günlük resmi ziyareti Almanya ile Türkiye arasında yeniden hız kazanan diplomatik trafiğin ilk durağı olacak. Hemen ardından şubat ayının ilk iki haftasında sırasıyla Alman İçişleri Bakanlığı’ndan bir heyet, Federal Meclis Türkiye-Almanya Dostluk Grubu ve Parlamento İçişleri Komisyonu üyelerinin Ankara ve İstanbul’da bir dizi görüşme yapmaları bekleniyor.

Angela Merkel ise Ankara’da Başbakan Binali Yıldırım’la görüştükten sonra, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile bir araya gelecek. 15 Temmuz’da darbe girişiminde saldırıya uğrayan TBMM Binası’nı ziyaret edecek olan Merkel, muhalefet partilerinin liderleri ile de buluşacak. Berlin’deki Alman diplomatik çevreler geçen sene Şubat ve Nisan aylarında da günübirlik Türkiye ziyaretleri düzenleyen Merkel'in bu seferki gündeminde de, Türkiye ve AB arasındaki göçmen anlaşmasının bundan sonraki eylem planı, Suriye’deki durum ve terörle mücadelenin olacağını bekliyor.

Merkel’in ziyareti ikili ilişkilerin yeni gerilimlere sahne olduğu bir döneme rastlaması açısından daha da önem taşıyor. Bir yandan Alman yetkililerin Almanya’da Diyanet İşleri Türk İslam Birliği’nden (DİTİP) imamlara yönelik casusluk suçlamaları, diğer yandan Türk tarafının Almanya’yı teröristlere kucak açmakla ve adli makamlara verildiği belirtilen dosyaları dikkate almamakla itham etmesi ve buna paralel bazı Türk askerlerinin Almanya’ya sığındığı iddiaları yaşanan gerilimde öne çıkan noktalar.

Geçen yıl 2 Haziran’da Alman Parlamentosu’nun Ermeni soykırımı tasarısını onaylaması, gazeteci Can Dündar’ın Almanya’daki faaliyetleri, Fethullah Gülencilere ait okullara yaptırım gelmemesi ve Alman basınında Türkiye karşıtı yazı ve yorumlar Ankara’nın tepkisini çeken ve çözüm bekleyen diğer sorunlar.

Tüm bunlara rağmen Başbakan Merkel’in ilişkileri olumlu bir raya oturmak istediği ve Türkiye ile mülteci mutabakatının sürmesi konusunda ağırlığını koyacağı tahmin ediliyor.

Eylül ayında yapılacak genel seçimler öncesinde liberal mülteci politikaları nedeniyle Almanya'da ağır eleştirilere hedef olan ve ırkçı Almanya için Alternatif Partisi’nin (AfD) yükselişini engelleyemeyen Merkel için, mülteci mutabakatının başarılı bir şekilde sürmesi ve Ege Denizi üzerinden insan kaçakçılığının engellenmesi büyük önem taşıyor.

Geride kalan aylarda bir çok ortamda, sığınmacı akınının Türkiye ile iş birliği içinde çözülebileceğini belirten Merkel, genel seçim öncesinde bu politikasının başarılarının sürmesini hedefliyor.

Muhalefet partileri ve insan hakları örgütleri Alman başbakanına Türkiye ziyareti sırasında ülkedeki temel özgürlükler konusunu ele alma çağrısında bulunurken, Merkel’in ziyaretinde bu konuyu Türk muhataplarının gündemine diplomatik ve kışkırtıcı olmayan bir dille getireceği tahmin ediliyor.

Merkel, geçen aralık ayında yaptığı bir konuşmada, 15 Temmuz sonrasında yaşanan gelişmelere atıfta bulunarak, Avrupa Birliği ile Türkiye arasındaki tam üyelik görüşmelerinde yeni fasılların açılacağına inanmadığını söylemişti.

Türk hükümetinin, 15 Temmuz darbe girişiminden sorumlu tuttuğu ve terör örgütü ilan ettiği Fethullah Gülencilerin Almanya’daki yapılanması ve ülkedeki PKK destekçileri konularında, Merkel’in Türkiye’nin beklentilerine yönelik nasıl bir tutum sergileyeceği de merakla bekleniyor. Bu konuların Merkel ve Binali Yıldırım arasındaki görüşmede kapalı kapılar ardında ele alınacağı, olası önlemlerin ise Federal İçişleri Bakanlığı Müsteşarı Emily Haber başkanlığındaki heyetin Ankara’da yapacağı görüşmelerde kağıda döküleceği tahmin ediliyor.

Terörle mücadele konusunda her iki ülke içişleri bakanları geçen yıl kilit bürokratlarını görevlendirmişti. Yetkililerin hazırladıkları raporların da temaslar sırasında masaya konulması bekleniyor.

Son olarak NATO üslerinde görev yapan yaklaşık 40 Türk askeri personelinin Almanya’ya iltica başvurusunda bulunduğu iddiaları gündeme gelmiş, konunun Türk-Alman ilişkilerinde yeni bir kriz yaratabileceği yorumları yapılmıştı.

Der Spiegel dergisi 15 Temmuz darbe girişiminden sonra, 40 dolayında üst düzey Türk askerinin Almanya’dan siyasi sığınma talep ettiğini duyurdu. Dergiye konuşan iki asker, darbe girişimiyle ilişkilerinin olmadığını öne sürüyor ve Türkiye’ye iade edilmeleri durumunda hapse gireceklerini, işkenceye maruz tutulacaklarını iddia ediyor. Milli Savunma Bakanı Fikri Işık konuyla ilgili, "Almanya'dan beklentimiz; bu iltica başvurularının kesinlikle değerlendirilmemesi, FETÖ mensuplarının Türkiye'ye iadesinin sağlanması" şeklinde bir açıklama yaptı. Bakan Işık, Almanya‘nın bu konuyu çok dikkatli değerlendirmesini ve kesinlikle bu başvuruları kabul etmemesi gerektiğini söyledi.

XS
SM
MD
LG