Erişilebilirlik

Kürtlerin Paylaşamadığı Kasaba: Şengal


Irak Kürt Bölgesi Başbakanı Neçirvan Barzani’nin PKK’yı Sincar (Şengal) kasabasından çıkarmak için gerekirse güç kullanabileceklerini açıklamasından sonra, kasaba ile ilgili tartışmalar yeniden alevlendi. Türkiye, PKK’nın bölgede kalmasına izin vermeyeceğini söylüyor. Kürt Yönetimi de çıkmasını istiyor. PKK ise kararsız.

Irak’ın Suriye sınırındaki Sincar ya da halk arasındaki adıyla Şengal kasabası, resmi olarak Kürt bölgesine bağlı değil. Durumu referandumla belirlenecek olan tartışmalı bölgelerden biri. Kasaba IŞİD’in 2014’teki işgalinin ardından dünyanın gündemine oturdu. IŞİD, PKK ve Kürt Yönetimi güçlerinin birlikte müdahalesiyle kasabadan çıkarıldı. PKK bölgeye geldiği zaman, IŞİD çıkarılır çıkarılmaz Şengal’den çıkacağını açıklamıştı. Ancak bölge normale dönse de PKK hala çıkmadı. Kasaba Kürt Yönetimi ve PKK arasında sık sık gerilim konusu olsa da tartışmalar büyümedi. Ancak Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başbakanı Neçirvan Barzani’nin son açıklaması tartışmaları yeniden alevlendirdi.

PKK’nın Şengal’de kalma isteğinin arkasında Suriye’deki iç savaş yatıyor. Kürtlerin yaşadığı bölgelerin PKK çizgisindeki grupların denetimine geçmesinin ardından kasaba, bu bölge için hem savunma hattı, hem de lojistik merkezi halini aldı. Bölge PKK’nın Irak’taki üsleriyle Suriye arasında köprü görevi görüyordu. KDP ise hem Suriye’ye yakın olmak hem de Ezidileri kazanmak amacıyla Şengal’e hakim olmak istiyor.

Irak Kürdistan Bölgesi Parlamentosunun eski milletvekili Aso Kerim, PKK’nın bulunduğu bütün alanların Türkiye’nin askeri müdahalesine açık hale geldiğini savunarak, bunun Irak Kürtlerinin kazanımlarını riske attığını söyledi. Kerim, “Bana göre, Şengal’in kurtarılma sürecinden sonra, kuvvetlerini IKBY ile koordine ederek çekerse, PKK'nin rolü, bölge halkı ve hükümet tarafından ulusal ve ilkeli bir rol olarak görülür. Bu da herhangi bir hedef veya parti niyeti olmaksızın ortak bir kader ve fedakarlık için bir model oluşturur. Türk hükümeti, Sengal’de ikinci bir Kandil’e izin vermeyeceğini açıkça söyledi. Bu açıdan, Türkiye'ye veya diğer devletlere bölgeyi çatışmalara sokacak bir fırsat vermemek için PKK bu tehditleri ciddiye almalıdır” dedi.

Kerim, geriliminin arkasında İran ya da Türkiye'nin olabileceği yönündeki görüşe katılmıyor. Aso Kerim, ”Bence ne PKK İran adına, ne IKBY ve KDP Türkiye adına savaşıyor. Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya için de aynı şey geçerli. Fakat yine de gerçek bir problem var. Bu ya da o tarafın (İran, Irak, Türkiye) ifadelerinden gördüğümüz üzere, Kürt partileri arasında kendi çıkarları için sorunlar, gerilimler ve mücadele yaratmaya çalıştıklarını görüyoruz. Fakat Sincar'ın IKBY ve bu ülkeler (İran, Türkiye, İsrail, Suriye, Irak) için stratejik olarak önemli bir yeri olduğu inkar edilemez” diye konuştu.

Kerim, Şengal sorununun çözümü için PKK’nın bölgeden çekilmesi ve bölgenin IKBY’ye bağlı özerk bir bölgeye dönüştürülmesi gerektiğini savundu. Kerim ayrıca, Şengal’deki PKK çizgisindeki yerel güçlerin de zaman içinde peşmergeye katılması gerektiğini söyledi.

IKBY’de bulunan Selahattin Üniversitesi’nin Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğretim üyesi Dr. Kamuran Mentik ise Şengal’in Kürtlerin kendi arasında değil, Türkiye ile Kürtler arasında sorun olduğunu söyledi. Mentik, “Şengal stratejik olarak batı Kürdistan (Suriye) için çok önemlidir. Burası batı Kürdistan için cephe gerisidir. Türkiye Şengal'i temizleyerek, batı Kürdistan’ın çevresini kapatmayı istiyor. Bunun için KDP üzerinde savaş çıkarıp PKK veya Rojava Kürtlerini oradan çıkarmak istiyor. Şüphesiz İran’ın tesiri de var bu süreçte. İran Suriye’deki savaşın kendinden olabildiğince uzağa gitmesini istiyor. Türkiye baharda Kandil’e saldırmayı planlıyor. Kandil jeopolitik olarak İran’a yakındır. İran Türkiye’nin oraya gelerek kendisine yakın olmasını istemiyor. İran ve Türkiye arasında bölgesel bir çatışmadır, daha doğrusu bir dünya savaşı diyebiliriz” şeklinde konuştu.

Taraflar arasındaki gerilimin medya üzerinde sürdüğüne dikkat çeken Mentik, silahlı çatışma olacağına ihtimal vermiyor. Mentik,”KDP kötü bir durumdadır, savaş çıkarsa çıkarına olmaz. Çatışma daha çok basın üzerinden yapılıyor. Daha çok Türkiye’ye mesaj veriliyor. Kürtler savaşmak istemiyorsa konuşmalıdırlar. PKK ve KDP oturup konuşmalı, sorunun çözümü diyalogdadır. Halk savaş istemiyor.. KDP iradesini kaybetmiştir. Türkiye KDP’yi savaşa sokmak istiyor” dedi.

PKK yöneticilerinden Murat Karayılan bir süre önce çekilecekleri yönünde bir açıklama yaptı. Ancak PKK’nın da bünyesinde bulunduğu şemsiye örgüt KCK yönetimi ise Şengal’den çekilmenin gündemlerinden olmadığını söyledi.

XS
SM
MD
LG