Erişilebilirlik

Gazetecilerin Casus Yazılımla İzlenmesine Tepki 


Dünya genelinde 180 gazetecinin İsrail tarafından geliştirilen askeri amaçlı casus yazılımla izlenmesi insan hakları ve basın özgürlüğü örgütlerinin tepkisini çekti.

İsrailli özel şirket NSO, gazetecileri ve insan hakları aktivistlerini izlemek için kullanmak üzere Pegaus yazılımını çeşitli hükümetlere sattı. Yazılım aralarında Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un da olduğu hükümet liderlerini izlemek için de kullanıldı.

Macron soruşturma açılması çağrısı yaparken İsrail konuyu incelemek üzere bir görev gücü oluşturduğunu bildirdi. Yazılımı geliştiren İsrailli şirket NSO ise yazılımın suçluları ve teröristleri yakalamaya yardım etme amacını taşıdığını bildirdi.

Merkezi Fransa’da bulunan Forbidden Stories ve Uluslararası Af örgütlerinin Pegasus Projesi soruşturması, yazılımın 10 ülke tarafından gazeteci ve aktivistleri, telefonlarına hatta telefonlarının kameralarına sızarak hedef almak için kullanıldığını ortaya koydu.

VOA’e konuşan Forbidden Stories örgütünden Laurent Richard, bu ülkeler arasında gazetecilere ve insan hakları savunucularına karşı eylemleri bilinen Suudi Arabistan, Azerbaycan, Meksika ve Fas’ın olduğunu kaydetti. Richard, “Onları izliyorlar. Meksika’da listede yer alan bir gazetecinin telefon numarasını bulduk. İki ay sonra bu gazeteci öldürüldü” diye konuştu.

Ruanda’da hedef alınan gazetecilerden biri VOA için çalışıyordu. Azerbaycan tarafından hedef alınan Meydan TV muhabiri Sevinç Vaqifqizi VOA’ya yaptığı açıklamada mahremiyetinin ihlal edildiğini söyledi.

Vaqifqizi, “Şu andan itibaren nereye giderseniz gidin birilerinin sizinle geldiğini, sizi izlediğini, gördüğünü, konuşmalarınızı kaydettiğini, nerede olduğunuzu tespit ettiğini biliyorsunuz. Nereye giderseniz gidin ya da ne yaparsanız yapın bir başkasının kontrolü altındasınız, sizinle ilgili her şeyi görüp kaydedebilirler. Uyuyor musunuz, ayakta mısınız, mutfağa hatta banyoya mı gidiyorsunuz…” diye konuştu.

Azerbaycanlı aktivist Bahtiyar Hacıyev, askerlikten kaçtığı iddiasıyla ülkesinde hapse atıldı ve dövüldü. Pegasus soruşturması Hacıyev’in telefon numarasının hedefler listesinde olduğunu doğruladı. Hacıyev VOA’e yaptığı açıklamada düzenli olarak tehditler aldığını belirtti.

“Tehditsiz tek bir günümü bile hatırlamıyorum. Bu tehditler farklı şekillerde oluyor. Siber saldırı, tehdit, karalama kampanyası…” diyen Hacıyev, “Üstelik bugün bu röportajdan dakikalar önce güvenlik birimleri Azerbaycan hükümetini eleştirmemem konusunda beni uyardı. İtibarımı sarsmak için yeni bir karalama kampanyası başlatacaklar” dedi.

VOA’in bağlı olduğu ABD Küresel Medya Dairesi (USAGM), içlerinde VOA ve Özgür Avrupa Radyosu (RFE/RL) çalışanlarının da olduğu 180’den fazla gazetecinin bu üst düzey casusluk faaliyetine hedef olmalarından duyduğu rahatsızlığı dile getirdi.

USAGM CEO’su Kelu Chao, “Gazetecilerin özel konuşmalarını hedef almak ahlaksızlıktır. Bu istismar durmalı, muhabirlerin güvenliği korunmalı” diye konuştu.

XS
SM
MD
LG