Erişilebilirlik

Belarus ile Rusya Arasında ‘Paralı Asker’ Gerginliği 


Belarus Cumhurbaşkanı Alexander Lukashenko

Rusya, Belarus’un Rus paralı askerler olduğunu iddia ettiği ve terör eylemi planlamakla suçladığı bir grubu göz altına almasına tepki gösterdi. Grubun haksız yere gözaltına alındığını belirten Rusya, Minsk’ten olayla ilgili izahat istedi. Rusya’nın Belarus Büyükelçisi, grubun Belarus’tan transit geçtiğini ve İstanbul üzerinden adını açıklamadığı üçüncü bir ülkeye gitmeyi planladığını söyledi.

Olay, Belarus ile geleneksel müttefiki Rusya arasındaki zaten gerilimli ilişkilerin daha da kötüye gitmesi riskini arttırdı. Rusya, iki ülke arasındaki entegrasyonun hızına inancını yitirmesi nedeniyle Belarus’a ekonomik desteğini azaltmıştı.

Belarus devlet televizyon dün, Rus paralı askerleri olduğundan şüphelenilen 30’un üzerinde kişiden oluşan bir grubun başkent Minsk yakınlarında gözaltına alındığı görüntüler yayınlamıştı. Yetkililer, 9 Ağustos’ta yapılacak olan cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde karışıklık yaratmak için ülkeye 200’ün üzerinde savaşçının girdiği yönünde istihbarat aldıklarını da açıklamıştı.

Belarus hükümetinin “terör eylemleri hazırlığı” yapıldığından şüphelendiğini açıklamasının ardından konuyla ilgili ceza davası açıldı. Yetkililer, gözaltına alınanların bazılarının devrim yapmayı planladıklarını itiraf ettiklerini söyledi.

Belaruslu yetkililer, cumhurbaşkanlığı için aday olan muhalif Svetlana Tikanuşkaya’nın eşinin Rus grupla bağlarının olabileceğini düşündüklerini belirtiyor. Belta haber ajansına göre, isyanı teşvik ettiği gerekçesiyle muhalif cumhurbaşkanı adayının eşine dava açıldı.

Tikanuşkaya ise Reuters’a verdiği mülakatta, ne kendisi ne de hapisteki eşi Syarhei’nin, iddia edilen planlarla herhangi bir ilişkilerinin bulunduğunu belirtti.

“İstanbul üzerinden üçüncü bir ülkeye gidiyorlardı”

Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov, Moskova’nın Belarus’tan gözaltına aldığı grupla ilgili ayrıntılı izahat talep ettiğini ve bu kişilerin haklarının tümüyle gözetileceğini umduklarını kaydetti.

Peskov Moskova’da yaptığı açıklamada, “Herhangi bir yasadışı faaliyet yürüttüklerine dair elimizde bir bilgi yok” ifadesini kullandı.

Rusya’nın Belarus Büyükelçisi Dmitry Mezentsev de, grubun Belarus’tan transit geçtiğini ve İstanbul üzerinden üçüncü bir ülkeye gitmeyi planladığını söyledi. Bu üçüncü ülkenin neresi olduğunu belirtmeyen Rus büyükelçi, grubun Belarus’un iç işlerine herhangi bir şekilde müdahalesinin söz konusu olmadığını vurguladı.

Mezentsev açıklamasında, “Henüz doğrulanmayan bilgilere göre, Ruslar yurtdışında, kesinlikle Belarus olmayan bir yerde enerji altyapısını ve kaynaklarını korumak için görevlendirilen özel bir güvenlik şirketinin çalışanları olabilir” dedi.

Grubun gözaltı görüntülerinde, üzerlerinde Sudan para biriminin olduğu görülüyor.

Mezentsev, grubun Belarus’ta aslında kısa sürmesi planlanan molalarını uzatmak zorunda kaldıklarını çünkü ilk uçağı kaçırdıklarını söyledi.

Muhalefet, çeyrek asırdır ülkeyi otoriter bir çizgide yöneten Cumhurbaşkanı Alexander Lukaşenko’nun bu olayı rakipleri üzerindeki baskıyı arttırmak için kullanabileceği endişesini dile getiriyor. Ülkedeki kampanya etkinliklerinde güvenlik önlemleri arttırıldı. 65 yaşındaki Belarus lideri, muhaliflerini kendisini iktidardan indirmek için yabancılarla birlikte çalışmakla suçluyor. Cumhurbaşkanı seçimlerdeki iki önde gelen rakibini hapse attırmıştı.

Lukaşenko’nun, muhalefetin güçlenmesi, ekonomik zorluklar, insan hakları ihlalleri ve Corona virüsü salgınının idaresiyle ilgili kaygılara rağmen seçimleri kazanması bekleniyor.

Belarus Devlet Güvenlik Konseyi Sekreteri Andrei Ravkov gazetecilere açıklamasında, 200’e kadar paralı askerin güvenlik görevlilerince arandığını söyledi.

Cumhurbaşkanı adaylarından Andrey Dmitriev, Ravkov’un, gözaltına alınanlardan bazılarının “devrim” planladıkları iddiasını doğruladığını söylediğini aktardı.

Ravkov’la görüşmesinden sonra gazetecilere konuşan Dmitriev, bu kişilerin Rusya’nın Pskov ve Nevel kentlerinde eğitim aldıkları ve çoğunlukla keskin nişancı ve bombacı olduklarını belirtti.

Üst düzey bir Belaruslu güvenlik yetkilisi de, paralı asker oldukları öne sürülen grubun 14 üyesinin geçmişte Ukrayna’nın doğusundaki Donbass bölgesinde bir süre bulunduklarını söyledi. Burada Ukrayna askerleri 2014’ten beri Rusya destekli ayrılıkçı milislerle savaşıyor.

XS
SM
MD
LG