Erişilebilirlik

AKP Sendikaların İtirazına Rağmen Esnek Çalışmada Israr Ediyor


Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nde hükümet TBMM’ye “tasarı” olarak yasa taslağı sunamıyor. Ancak bakanlıklarca hazırlığı yapılan yasal düzenlemeler, AKP’li milletvekillerinin imzasıyla “teklif” olarak Meclis gündemine taşınıyor. Bu çerçevede Corona virüsü salgını nedeniyle zorlanan ekonomiye katkı sağlanması hedefiyle Çalışma Bakanlığı tarafından hazırlanan “istihdam paketi” AKP’nin teklifiyle TBMM gündeminde.

AKP – MHP ittifakının oy çokluğuyla Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edilen yasa teklifi bugün TBMM Genel Kurulu gündemine alındı.

Ancak “İşsizlik Sigortası ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi” sadece işverenler tarafından destekleniyor. Muhalefet partileri ise “içerisinde olumlu düzenlemeler barındırmasına rağmen kazanılmış işçi haklarına kalıcı zarar vereceği” gerekçesiyle teklife karşı çıkılıyor. Sendikalar da AKP iktidarı ve Cumhurbaşkanlığı’na yasa değişiklerini geri çekme çağrısında bulunuyor.

Yarın TBMM önünde eylem düzenleme hazırlığında olan DİSK, bugün de teklife karşı ülke genelinde protesto eylemleri başlatmış görünüyor. Türk-İş de bugün akşam sosyal medya kampanyası yapılacağını duyurdu.

VOA Türkçe’ye teklifi yorumlayan çalışma hayatı uzmanı Doç. Dr. Aziz Çelik, “Düzenleme, 25 yaş altı ve 50 yaş üstü çalışanların geçici çalıştırılmasının önünü açıyor. Aslında mevcut düzenleme ‘belirli süreyle çalışma’ çok istisnai olarak kullanabilse de var. Şimdi bunun çerçevesi çok genişliyor. Bu kapsama girecek işçiler kıdem ve ihbar tazminatı alamıyor, iş güvencesinden yararlanamıyor. Bu kapı açılınca işverenler, bir şekilde buradan içeri girmeye çalışacak ve türlü hileler kullanılacaktır. Maalesef yaş temelli bir ayrımcılık getiriliyor. İşçilerden önemli bir bölümünün 25 yaşına gelene kadar uzun vadeli sigorta primleri ödenmeyecek. 50 yaşında olan ve çoğu Emeklilikte Yaşa Takılan işçiler (EYT’liler) de bundan zarar görecek” diyor.

Türkiye’nin üç büyük sendikasından ortak açıklama: “Geri çekilmeli”

Geçmişte toplu sözleşme görüşmelerinde işçilere yapılacak ücret zammı konusunda dahi görüş ayrılıklarına sahip olan Türkiye’nin üç büyük işçi sendikası ise “esnek çalışma” düzenlemesine karşı ortak hareket ediyor.

Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay, Hak-İş Genel Başkanı Mahmut Arslan ve DİSK Genel Başkanı Arzu Çerkezoğlu, bugün yaptıkları ortak açıklamayla torba yasa teklifindeki çalışma hayatında “iş hukukuna esneklik getirecek” hükümlerin geri çekilmesini talep etti. Ortak açıklamada, yasa teklifinin kıdem tazminatı, iş güvencesi, işverenler tarafından uzun vadede sigorta prim ödeme zorunluluğu, pek çok sosyal güvenlik hakkından yararlanma, emeklilik ve malullük aylığı alma gibi haklara zarar vereceği belirtildi. Çalışanlar aleyhine ciddi hak kayıplarına yol açacak düzenlemeyle “25 yaş altı ve 50 yaş üstü” ibaresiyle de anayasanın eşitlik ilkesinin çiğneneceği vurgulandı.

Atalay, Arslan ve Çerkezoğlu’nun imzasıyla “Ülkemizin küresel salgın ve deprem felaketiyle uğraştığı ve yaralarını sarmaya çalıştığı bu zor günlerde, çalışanları büyük endişelere sevk eden ve hak kayıpları yaratacak bu teklifin TBMM gündeminden geri çekilmesi bütün çalışanların ortak arzusudur. TBMM’deki bütün siyasi partileri bu konuda sağduyulu davranmaya ve işçilerin sesine ve arzusuna kulak vermeye çağırıyoruz. Üç işçi konfederasyonu olarak bu konuda ısrarlı olduğumuzu vurgulamak istiyoruz” açıklaması yapıldı.

Türk-İş, Hak-İş ve DİSK’in ortak açıklamasında, hangi hak kayıplarının oluşacağı ve sendikalar olarak neden düzenlemeye karşı durdukları özetle şöyle dile getirildi:

“Teklifle belirli süreli iş sözleşmesinin kapsamının genişletilmesi ve yaygınlaştırılması söz konusudur. Belirli süreli sözleşme ile çalışan işçiler, kıdem ve ihbar tazminatı ile iş güvencesi (işe iade davası) hükümlerinden yararlanamadığından bu düzenlemeyi son derece sakıncalı buluyoruz. 25 yaş altı ve 50 yaş üstü çalışanların hiçbir şarta bağlı olmaksızın belirli süreli iş sözleşmesi ile (geçici işçi olarak) istihdam edilmesi sonucunda kıdem ve ihbar tazminatı gibi haklardan yararlanamamaları büyük haksızlıkların ortaya çıkmasına neden olacaktır. Yaşa bağlı olarak getirilecek bu düzenleme çalışanlar arasında ayrıma yol açacaktır. Çalışma düzeni ve sosyal adaletin bozulmasına neden olacaktır. Ülkemizde belirsiz süreli iş sözleşmesi esasına dayalı olarak düzenlenen iş hukuku düzeninin alt üst olmasına yol açacaktır. Ayrıca yaşa bağlı olarak getirilen bu ayrım Anayasa’nın eşitlik ilkesine de aykırıdır. Teklifte 25 yaş altında olup 10 günden az çalışma günü olan çalışanlara yönelik bir düzenleme yer almaktadır. Bu teklifle, 25 yaş altındaki işçilerin uzun vadeli sigorta kollarına ilişkin ödemelerinin yapılması yükümlülüğü ortadan kaldırılmaktadır. Bu teklif çalışanların işsizlik, malullük, yaşlılık, ölüm, iş kazası, meslek hastalığı ve analık gibi hayati öneme sahip haklardan yararlanmasını ortadan kaldıracaktır. Bu düzenlemeyi özellikle sosyal güvenlik hakkı açısından sakıncalı buluyoruz. Yaşa ve çalışma biçimine bağlı olarak sosyal güvenlik haklarından mahrumiyet getirecek bu düzenlemenin de Anayasa’nın eşitlik ve sosyal güvenlik hakkı hükümleriyle çeliştiğini düşünüyoruz. Teklifte kısmi çalışmanın yaygınlaştırması amaçlanmıştır. Kısmi çalışma yaşlılık aylığı, malullük aylığı, işsizlik ödeneğine hak kazanma gibi pek çok konuda ciddi hak kayıpları yaratacağı için bu düzenlemeyi sakıncalı buluyoruz.”

AKP Grup Başkanvekili “yasalaşacak” mesajını verdi

AKP Grup Başkanvekili Cahit Özkan ise, Plan ve Bütçe Komisyonu’ndan iktidar cephesi olarak geçirdikleri 51 maddelik teklifi “istihdam paketi” olarak tanımlayarak, TBMM Genel Kurulu’nda bu hafta yasalaştıracaklarını vurguladı. Özkan, kanun teklifiyle Corona virüsü salgının olumsuz etkilerini azaltacakları iddiasını yineledi.

Teklifte “milleti sevindirecek, ekonomiye can suyu olacak” düzenlemeler bulunduğunu söyleyen Özkan, teklifte herhangi bir değişiklik olup-olmayacağıyla ilgili soru üzerine, “yeni bir değişiklik ya da madde ihdası sözkonusu olduğunda basın mensuplarıyla paylaşacaklarını” ifade etmekle yetindi.

CHP: Anayasa’nın 2,10, 48,40, 51, 53, 55 ve 60’ncı maddelerine aykırı

Ana muhalefet partisi CHP ise, TBMM Genel Kurulu gündemindeki teklife ilişkin muhalefet şerhinde söz konusu “esnek çalışma” meselesini düzenleyen 33’ncü madde için “Anayasa’ya aykırılık” değerlendirmesinde bulundu. Anayasanın sosyal devlet, eşitlik, çalışma hayatı ve sosyal güvenlikle ilgili temel hükümlerine aykırı bir düzenleme olduğunu belirten CHP, bu muhalefet şerhiyle, “esnek çalışma” TBMM’de mevcut haliyle AKP-MHP tarafından yasalaştırılırsa konuyu Anayasa Mahkemesi’ne taşıyacak görünüyor.

CHP, muhalefet şerhinde “istisnai” olması gerekliyken teklifteki düzenlemeyle 25 yaş altı ve 50 yaş üstendeki çalışanlar için “kıdem tazminatı” ve “işe iade hakları”nın ortadan kaldırılacağını bildirdi. Yine sözkonusu çalışanlarla ilgili işverenler işten çıkarma kararı aldıklarında “ihbar tazminatı” hakkı olamayacağını belirten CHP, belirli yaş kesimleri için yapıldığı öne sürülse dahi düzenlemeyle iş hukuku ve işçilerin örgütlenme hakkına zarar verileceği vurgulandı.

XS
SM
MD
LG