Erişilebilirlik

Ukrayna İçin Buluştular Suriye’yi Konuştular


Suriye’de ‘Esat’lı çözümden’ yana olan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile “Esat gitmeli” diyen Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande, Elysee Sarayı’nda bir uzlaşma sağlayamadı. Hollande, Putin’e “Rusya yalnızca IŞİD’i vurmalı, muhalifleri değil” dedi. “Esat ile diyaloğa girilebilir” diyen Almanya Başbakanı Angela Merkel ise, “Diyaloğa girmek, yaptıklarını unutmak anlamına gelmiyor. Fransa ile görüş ayrılığımız yok” dedi.

Ukrayna krizini çözmek üzere oluşturulan Normandiya Grubu’na dahil olan, Rusya, Ukrayna, Fransa ve Almaya liderleri Paris’te Elysee Sarayı’nda 13.00’te bir araya geldi. Elysee Sarayı’nda akşam saat 20.00 sularında sona eren uzun zirvenin ana gündem maddesi Ukrayna krizi ve 2. Minsk Anlaşması’nın uygulamaya geçirilmesiydi. Ancak Suriye krizinin tırmanması nedeniyle zirve Suriye krizinin gölgesinde geçti.

Suriye politikası nedeniyle BM Genel Kurulu’nda ön plana çıkan Putin, Paris’te Fransız medyasının deyimiyle “siyasi bir star” gibi karşılandı. Putin’in ardından Elysee Sarayı’na Almanya Başbakanı Angela Merkel ve Ukrayna Devlet Başkanı Petro Poroşenko geldi. Merkel de, Hollande’ın ardından Putin ile Elysee’de yarım saat baş başa görüştü. Ardından 4’lü Normandiya Gurubu çalışmasına geçildi.

Yakınlaşma arayışı

Elysee Sarayı’nda önce Putin ve Hollande 1 saat 15 dakika boyunca Suriye krizini görüştü. New York’taki BM Genel Kurulu toplantısında, “Esat’ın gitmesi” konusunda Fransa ve Rusya arasındaki görüş ayrılığı iyice ortaya çıkınca, taraflar Paris’te yakınlaşma arayışlarına girdiler. Ancak Hollande, toplantı sonrası “Sayın Putin’e kendi pozisyonumuzu anlattım” demekle yetindi. Putin ise toplantıya ilişkin açıklama yapmadı.

Esat konusunda uzlaşma yok

Dörtlü Minsk zirvesinin bitmesinin ardından Putin ve Poroşenko Saray’ı terk ederken, Angela Merkel ve François Hollande ortak basın toplantısı düzenledi. Hollande, “Putin ile Esat konusundaki görüş ayrılıklarını giderip gideremedikleri” sorusuna, “Rusya uzun zamandır Suriye’deydi. Başından beri Esat rejimini destekledi, silah verdi. Şimdi biraz daha ileri aşamaya geçti. Bunu Putin ile konuştuk. Ben kendisine politik çözümün Cenevre ruhuyla yürütülmesi gerektiğini söyledim. Yani bir uzlaşma hükümeti kurulmalı, Suriye’nin geleceği Esat’sız olmalı dedim. Kendisine 3 konuda ısrarlı olduğumuzu söyledim. Düşmanımız IŞİD’dir, yalnızca IŞİD, muhalifler değil. Esat, halkını kimyasal ya da ağır silahlarla vurmaktan vazgeçmeli. Rejim ile masaya otururuz ama Esat şahsi olarak gitmelidir” diye konuştu.

Merkel: ‘Esat rejimiyle konuşmak tezat oluşturmuyor’

Angela Merkel de, Ukrayna krizi ile Suriye krizinin bir ilgisi olmadığını iki konuyu karşılıklı pazarlık konusu haline getirmediklerini dile getirdi. Merkel, “Esat’la diyaloğa girilmesi” konusunda Hollande ile farklı pozisyonda olduklarının hatırlatılması üzerine, “Biz açıkça mücadele edilmesi gereken düşmanın IŞİD olduğunu söyledik. Suriye’de olanları unutmadık. Yüzbinlerce kişi IŞİD ortaya çıkmadan öldü. Göçmen sorununa çözüm bulmak lazım. Türkiye ve Lübnan çok zor durumda onlara yardım etmek lazım. Ama çözüm için her tarafla konuşmak gerekiyor. Esat rejimi ile konuşmak bir tezat oluşturmuyor. Bizim istediğimiz askeri operasyonların ötesinde politik çözüm. Geniş bir koalisyon kurmak gerekiyor. Bu anlamda Fransa ile benim pozisyonumda bir değişiklik yok” dedi.

Ukrayna seçimleri gecikecek

Elysee’deki dörtlü buluşma, tarafların Minsk-2 Anlaşması’nda öngörülen ateşkese sadık kalmaları nedeniyle olumlu bir havada geçti. Basın toplantısında gün boyu süren çalışamada ağırlıklı konunun Ukrayna krizi ve Minsk anlaşmasının görüşüldüğünü anlatan Merkel ve Hollande, öngörülen çözüm takviminin gecikeceğini bildirdiler. Hollande, “Minsk süreciyle ilgili temaslarımızda iki sonuç çıktı. Birincisi Normandiya gurubu bu sorunun çözümü için doğru bir yapı. İkincisi de Minsk Anlaşması tuttu” dedi.

Merkel de bu geçiş sürecinde Rus lideri Putin’in ortak çalışma konusunda taahhüt verdiğini belirterek, “Elbette garanti veremeyiz ve belki öngörülen sürelerde ilerlemiyor ama adım adım aşama kaydedilecek” dedi.

Hollande ve Merkel, 16 Ekim’de yapılması öngörülen seçimlerin yetişmeyeceğini, Rus yerleşim birimleri için özel bir seçim yasası yapılacağını, yasa geçtikten sonra 3 ay içinde seçimlerin organize edileceğini dile getirdi.

Taraflar, sınır güvenliği, mayınların temizlenmesi, insani yardım, hafif ve ağır silahların geri çekilmesi, mahkum değişimi gibi Minsk’te yer alan adımları da yıl sonuna kadar hızlandıracak. Ardından seçime gidilecek. Seçimler AGİT heyetlerinin gözetimi altında yapılacak.

Kasım ayında Normandiya Gurubu Dışişleri Bakanları toplanarak sürecin işleyişini gözden geçirecek.

XS
SM
MD
LG