Erişilebilirlik

Suriye Uluslararası Gündemde Önemini Koruyor

  • Scott Stearns

Suriye'de savaşın sona erdirilmesi ve kimyasal silahların imha edilmesi için uluslararası çabalar devam ederken, Suriyeli muhalefet grupları arasındaki bölünme giderilemiyor

Suriye’nin kimyasal silahlarını yok etmek için Amerika ve Rusya’nın önderliğinde hazırlanan plan, iç savaşı sona erdirebilecek barış görüşmelerinin yapılmasını engelleyen siyasi ayrılığa değinmiyor. Peki kimyasal silahların imha edilmesine ilişkin anlaşma, olası bir geçici hükümet kurulması amacıyla yapılacak müzakereler için ne anlama gelir?

Her gün yaşanan çatışmaların sona erdirilmesi, Suriye’nin kimyasal silahlarını imha etme planında yer alan bir madde değil.

Avrupa Birliği Dış İlişkiler Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton’a göre uluslararası toplumun eline, daha fazla çaba harcaması için fırsat geçti: ”Son gelişmeler, sadece kimyasal silahların imha edilmesi için değil, Suriye’de daha geniş kapsamlı siyasi bir çözüm bulunması için iyi bir fırsat.”

Suriye’deki muhalif liderler arasındaki iletişimsizlik ve dağınıklık nedeniyle siyasi görüşmeler hep ertelendi.

İkinci Cenevre Konferansı’na kimin katılacağına karar verilememesi de bir başka sorun. Rusya, İran’ın da katılımını istiyor. Ancak Amerika, İran’ın Suriye’ye verdiği askeri destek yüzünden buna karşı çıkıyor.

İngiltere Dışişleri Bakanı William Hague, geri adım atılmayacağını söylüyor: ”Suriye’deki krize siyasi çözüm bulmak amacıyla tüm tarafların katılacağı ikinci Cenevre konferansını düzenlemek, ana amacımız. Bunu en kısa zamanda başarmak için Rusya’yla işbirliği yapacağız.”

İç savaşın ortasında, bin tonluk kimyasal silahların nasıl imha edileceği de başlı başına bir sorun.

İnsan Hakları Gözlem örgütü Washington Temsilcisi Sarah Margon: ”Sadece kimyasal silahlara odaklandık. Amerika Dışişleri Bakanı Kerry müzakere olasılığını dile getirmiş olsa da Cenevre’de yapılacak ikinci tur toplantıların aciliyetinin çok da fazla gündeme gelmediği gözleniyor.”

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, muhalefetteki liderleri barış görüşmelerine zorlama zamanının geldiğini söylüyor. Lavrov’a göre gecikmenin sorumluları, Esat’ı tehdit edenler: ”Bazıları tehdit, korkutma ve saldırmak için sebep aramanın daha önemli olduğunu düşünüyor. Bunlar, muhaliflerden daha çok provokasyon geleceğinin işaretleri. Bu durum, Cenevre’deki ikinci tur sürecin de sekteye uğraması demektir.”

Ancak Cato Enstitüsü’nden uzman Doug Bandow’a göre görüşmeleri aksatan ana neden, Beşar Esat’ın siyasi alternatifi olmaması: ”Seçenekler Beşar Esat ya da onun yerine güven duyacağımız başka biri değil. Seçenekler Beşar Esat veya kaos ortamı arasında.”

Amerika Barış Enstitüsü’nden Manal Omar muhalefet içindeki karmaşanın barış görüşmelerini engellediğini söylüyor: ”Beşar Esat görevi bıraksa ya da devrilse ne olacak? Muhalif gruplar, Esat sonrasında Suriye’yi gerçekten kontrol ve idare edebileceklerine dair şimdiye kadar yeterli garanti veremedi.”
XS
SM
MD
LG