Erişilebilirlik

Sıcak Hava Dalgası Tahmininde Sıcak Gelişme

  • Rosanne Skirble

Sıcak hava dalgaları dünyanın en ölümcül atmosferik olayı ve büyük ölçekli birçok zararlı atmosferik olayda olduğu gibi önceden tahmin edilmesi bir hayli zor fakat yeni geliştirilen bir teknikle meteroloji uzmanlarının daha iyi tahminlerde bulunup, can ve mal kaybını önleyebilecekleri bildiriliyor

Sıcak hava dalgaları çok fazla can alabiliyor. 2003 yılında Avrupa’da yaşanan sıcak hava dalgası 50 binden fazla kişinin ölümüne neden olmuştu. 2006 yılında da California’yı cehenneme çeviren sıcak hava dalgası da 600’den fazla can almıştı.

Şimdiye kadar, meteroloji uzmanları sıcak hava dalgalarını tahmin etmekte çok zorlanıyordu.

Colorado’nun Boulder kentindeki Ulusal Atmosferik Araştırmalar Merkezi uzmanlarından iklimbilimci Haiyan Teng, önceleri tahminde bulunabilmek için tüm odak noktasını ya tropiklere ya da kara ve su yüzeylerine verdiklerini söylüyor.

Teng, sıcak hava dalgalarını daha doğru tahmin edebilmek için atmosferdeki dolaşım sistemini araştırmaya başladı. Teng, araştırmacı arkadaşlarıyla birlikte Colorado eyalatinin Boulder kentindeki Ulusal Atmosferik Araştırmalar Merkezi’nde kuzey yarıküre üzerinde 12,000 yıllık bir bilgisayar simülasyonu gerçekleştirdi.

Haiyan Teng, simülasyon aracılığıyla son 50 yıl içindeki gözlemlerden elde edilen 20 ya da 30 sıcak hava dalgası yerine tam 6 bin sıcak hava dalgası tespit ettiklerini, bunun da araştırmacılara atmosferik dolaşım sistemini incelemeleri ve sıcak hava dalgalarını algılayabilmeleri için yeterli bilgi sağladığını söyledi.

Geliştirilen bilgisayar modeli sıcaklık yükselmeden önce belirginleşen, kuzey enlemlerinde hareket halinde olan ve herbiri değişken beş alçak ve yüksek basınç sisteminden oluşan bir özelliği belirlemeye yardımcı oldu.

Teng, bu karakteristiğin atmosferin en üst tabakasında, troposferde gözlemlendiğini ve sıcak hava dalgasının Amerika’da belirmeden tam iki hafta önce oluştuğunu kaydetti.

Bu özellik tarihi kayıtlarda yer alsa da, sıcak hava dalgalarıyla doğrudan bir bağlantısı olduğu ilk kez belirlendi. 1948’e kadar Amerika’da yaşanan sıcak hava dalgalarını araştıran uzmanlar da benzer bir karakteristiğe rastladı.
Teng, bu karakteristiğin sıcak hava dalgası tahmini yapmada son derece yararlı olacağını belirtiyor ama aynı zamanda da bunun sadece olasılığa dayalı istatistiksel bir tahmin olduğunu, dolayısıyla havanın ne kadar sıcak olacağını tahmin etmediği konusunda uyarıda bulunuyor.

Teng, Nature Geoscience adlı bilim dergisinde üzerinde durulan karakteristiğin sadece kuzey yarıküre ile sınırlı kalmadığını ve tüm dünyada etkili olduğunu belirtiyor. Araştırmanın sonuçlanması için daha fazla deney ve araştırmaya ihtiyaç olduğunu belirten Tang, ekibinin çalışmalara devam edeceğini ve atmosferdeki bu tür karakteristik özellikleri belirlemek için çalışacaklarını söyledi.
XS
SM
MD
LG