Erişilebilirlik

Paris’te HDP Fransa Genelinde AKP Birinci


Genel seçimler Türkiye’de olduğu gibi Fransa’da da sürpriz sonuçlar çıkardı. Yurtdışı oylarıyla HDP’nin barajı aşmasına yardımcı olmak için yoğun bir kampanya dönemi geçiren HDP Fransa örgütlenmesi Paris’te birinci parti olmayı başardı, ancak Fransa genelinde ipi yine AKP göğüsledi

Fransız medyası seçimleri, “AKP’nin 13 yıldır süren tek parti iktidarının sonu” ve barajı geçerek AKP’nin tek başına iktidar olmasını engelleyen HDP’nin başarısı” temaları etrafında yansıttı.

Fransa’nın başkenti Paris’te “il örgütlenmesi yapan HDP, tek tek seçmenin geldiği il kökenine göre komisyonlar oluşturdu. Karslı seçmene Karslılardan oluşan Kars Komisyonu’nu, Diyarbakırlı seçmene de Diyarbakır komisyonunu gönderdi. Onbinlerce el ilanı dağıtıp kapı kapı dolaşarak seçim çalışması yürüten HDP, kampanyayı Genel Başkan Selahattin Demirtaş’ın Paris mitingiyle sonlandırdı. Oy kullanma günü gelince de tedbiri elden bırakmayan HDP örgütü, daha ilk seçim gününde seçmenlerini otobüs ve minibüslerle 200-300 km’lik uzun yollardan taşıyarak oy kullanmasını sağladı. Bununla da yetinmeyen partililer, son ana kadar sandık başından ayrılmadılar ve gelen her seçmeni not ederek, sonuçlarla karşılaştırarak oyların çalınmadığından da emin oldular.

Tıpkı diğer parti temsilcileri gibi büyük bir dikkatle oyları burada sayıp, torbalara koyup, mühürleme ve Türkiye’den gelen ekibe verme aşamalarında da bir dakika olsun gözlerini yolardan ayırmadılar. Sonuçta bu örgütlü çalışmanın meyvesini toplayan HDP, Fransa’nın en büyük iki ili başkent Paris ve sahil kenti Marsilya’da birinci parti olmayı başardı. HDP’liler zaferlerini dün gece geç saatlere kadar Cumhuriyet Meydanı’nda halaylarla kutladılar.

Fransa genelinde birinci gelen AKP’nin Avrupa örgütlenmesi UETD de son ana kadar milletvekili ve bakan ziyaretleri ve örgüt çalışmalarıyla seçim çalışmalarını yürüttüler. Fransa’da en köklü örgütlenmeye sahip olan ve Türk Federasyonu’na bağlı 40 ilde örgütlü olan MHP de rahat bir çalışma yürüttü. Yurtdışı örgütlenmesini en geç yürüten CHP ise, partili olmaktan vazgeçmeyen tabanına güvenerek ve son üç ayda yürüttüğü etkin kampanyayla oyları toparlamaya çalıştı.

Sonuçta Fransa’da yapılan seçimde ülke genelinde AKP yüzde 51.8 ile birinci, HDP yüzde 28.2 ile ikinci, CHP yüzde 9.14 ile üçüncü, MHP de yüzde 7.09 ile dördüncü oldu. Ancak başkent Paris’te seçmen sıralamayı değiştirerek, HDP’yi ilk sıraya yerleştirdi. Oyların yüzde 41’i HDP’ye, 37.8’i AKP’ye, 10.4’ü CHP’ye, 6.3’ü de MHP’ye oy verdi. HDP Marsilya kentinde de yüzde 54 ile birinci oldu. Ancak diğer illerde AKP açık arayla birinci oldu.

Türklerin 24 gün boyunca oy kullandığı seçimlerde, Fransız basını da kampanya boyunca ilgi göstermişti. Seçim sonuçları da Fransız basınında gemiş yer buldu. Türkiye muhabirleri aracılığıyla sonuçları analiz eden Fransız medyası AKP’nin “tarihi yenilgisi” ve HDP’nin “tarihi başarısı” üzerinde durdu:

Sol eğilimli Liberation gazetesi “Günün adamı” başlığıyla verdiği haberde HDP lideri Selahattin Demirtaş’ı “Türkiye’yi sallayan adam” diyerek tanıttı:

“HDP’nin Kürt lideri, diğer tüm politik parti liderlerini geride bırakan bir başarı sergiledi. Bu Pazar yapılan seçimlerde partisi yüzde 10 barajını aşmayı başardı. Adı Kürtlerin sembolik kahramanı Selahattin Eyyubi ile aynı. Üstelik espri anlayışı, konuşma tarzı ve politik yeteneğiyle de başarılı bir profil çizdi. Erdoğan’ı başkan yaptırmayacağı sözünü kampanya boyunca tekrarladı.”

Le Monde : “Erdoğan’ın sultan olma hayalleri sona erdi”

Liberal sol Le Monde gazetesi de “Türkiye’de Erdoğan, sultan olma hayallerinin uzaklaşmasını izliyor” başlığını attı. AKP’nin 13 yıllık iktidarına HDP’nin son verdiğini yazan Le Monde, “AKP ülkenin birinci partisi oldu ama kaybı ağır oldu. Otoriterliği sınır tanımıyordu. Basın, adalet, polis, hepsi onun sıkı kontrolüne geçti. Aralık 2013’ten bu yana Gülen tarikatına karşı sert bir mücadele başlattı. Oğlu ile yolsuzluk kasetleri ortaya saçıldı… Öncelikle, kendini 'hiper-cumhurbaşkanı' olarak gördüğü için kampanyanın merkezine 'sultanlık' projesini koydu. Kontrolsüz hırsının itelemesiyle, cumhurbaşkanlığı seçildikten sonra, 1000’den fazla odası olan yeni Saray’a oturdu. Çılgın kostümlere bürünmüş korumalarla, “Games of Thrones” sahnesini andıran görüntüyle, megalomanisine son derece aptalca bir görüntü daha ekledi. 400 milletvekili seçtirerek Başkanlık sistemini getirmeyi, gücünü pekiştirmeyi hayal ediyordu. Cumhurbaşkanlığı tarafsızlığını hiçe sayarak son ana kadar seçim kampanyalarına katıldı. Konuşmalarında toplumu böldü. Aslında bu seçimlerde kendi kişiliğini ve yönetim biçimini referanduma götürmüş oldu. Seçmenlerin buna yanıtı ise netti: “Hayır”... Yalnızca süper-başkan hayali değil, yıldızı da söndü” ifadelerini kullandı.

Le Figaro: “Erdoğan için korkunç hezimet”

Sağ eğilimli Le Figaro gazetesi de, “Cumhurbaşkanı Erdoğan için korkunç seçim hezimeti” başlıklı haberinde, HDP’nin barajı aşmasının tarihi bir zafer olduğunu, AKP’nin birinci parti gelse de tek başına iktidar olma şansını yitirdiğini belirtti. Le Figaro, “AKP’nin bir dizi yere çöktü. 13 yıldır ülkeyi yöneten güçlü parti, Meclis’te çoğunluğu kaybederek ilk yenilgisini aldı. Erdoğan, üstelik yasak olmasına rağmen onlarca miting düzenleyerek doğrudan şahsi olarak kampanyaya katıldı. Devletin tüm araçlarını kullandı, resmi açılış törenlerini siyasi toplantılara dönüştürdü. Anayasayı değiştirmeyi ve başkanlık sistemini getirmeyi umuyordu. Ama artık bu hayalden vazgeçmesi gerekecek. Partisi anayasayı değiştirmek şöyle dursun, şimdi koalisyon tapmak zorunda. Mecliste temsil edilen diğer üç parti ise bu ihtimali baştan reddediyor” ifadesini kullandı.

Le Figaro, AKP’yi iktidardan düşüren partinin yüzde 10 barajını aşan HDP olduğunu ancak HDP’nin seçim boyunca uğradığı kanlı saldırılarla bunun bedelini çok ağır ödediğini de vurguladı.

XS
SM
MD
LG