Erişilebilirlik

Fransa Suriye Konferansı İçin Kötümser


Fransa Dışişleri Bakanı Laurent Fabius

Fransa Dışişleri Bakanı Laurent Fabius

Milyonlarca sığınmacının komşu ülke sınırlarındaki kamplarda kış koşullarının da yaklaşmasıyla yaşadığı dram ve Suriye’de süren çatışmalardan çıkış için umut bağlanan Cenevre zirvesi öncesi olumsuz mesajlar gelmeye başladı.

Suriye krizinin çözümündeki aktörlerden biri olarak kalmaya çaba gösteren Fransa’nın Dışişleri Bakanı Laurent Fabius, 22 Ocak’ta İsviçre’de yapılacak 2. Cenevre Zirvesi öncesi Suriye’deki durumdan ‘umutsuz olduğunu’ açıkladı. Fabius Cenevre buluşmasından büyük başarı beklemediğini belirterek, "Maalesef, Suriye ve komşu ülkeler acı çekmeye devam edecekler" dedi.

Fransa’nın güneyinde, Monaco’da düzenlenen Dünya Politika Konferansı (World Policy Conference)’nda konuşan Fabius, Suriye’deki son durumu yansıtan önemli açıklamalarda bulundu. El Nusra ile Irak ve Şam İslam Devleti (ISID)’in dışındaki silahlı cihatçı grupların örgütlendiği İslami Cephe, muhalifler içinde üstünlüğü kazanırken, muhaliflerin silahlı örgütü Özgür Suriye Ordusu (ÖSO) lideri Selim İdris ile 3 komutanının Türkiye’den Katar’a, oradan da yeniden İstanbul’a uzanan kaçışları krizin dengelerini tümüyle değiştirdi.

22 Ocak’ta Rusya ve Amerika’nın hakemliğinde İsviçre’nin Montrö kentinde yapılacak zirve öncesi ‘karamsar tablo’ çizen Fabius, "Bizim desteklediğimiz ılımlı muhalefet çok ciddi zorluk içinde. Fransa, muhalefeti Suriye halkının meşru temsilcisi olarak tanıyan ilk batılı ülke olmuştu. Ama bugün maalesef oldukça karamsarım. Avrupalı bakan arkadaşlarımla Suriye’de muhaliflerin başarısı için çalışıyoruz ama çok kuşkuluyuz. Ve maalesef başarı olmayınca, Suriye halkı acı çekmeye devam edecek. Komşu ülkeler de.." dedi.

Muhalefet zayıfladı

Suriye’de giderek ılımlı muhalifler olarak değerlendirilen Suriye Ulusal Koalisyonu ve onun askeri kanadı Özgür Suriye Ordusu, cihatçı muhaliflerin birleştiği İslami Cephe karşısında gücünü kaybediyor. Her geçen gün, Suudi Arabistan desteğindeki cihatçı örgütlerin gücü varlığını alanda daha da artırarak gösteriyor. Cihatçı örgütlerin Türkiye sınırındaki ana geçişlerde üstünlüğü sağlamasının ardından, Amerika ve İngiltere’nin muhalefete mühimmat yardımını kestiğini açıklaması da bu tabloyu iyice su yüzüne çıkardı. Bu gelişmeler 22 Ocak’ta tarafları aynı masa etrafında bir araya getirme çalışmalarını da zora soktu. Muhalefet Esat rejiminin gitmesini istiyor. Ancak Esat rejimi masaya önkoşulsuz oturmak istiyor.

Suudi Arabistan 15 bin tanksavar aldı

Suriye’de kriz Esat rejimi ile cihadist muhaliflerin savaşına doğru ilerlerken, İslami Cephe’yi destekleyen Suudi rejiminin de Amerika’dan 1 milyar dolarlık tanksavar aldığı ortaya çıktı. Amerikan’ın etkili diplomasi dergisi Foreign Policy, Suudi Arabistan’ın ‘Suriye’deki teröristleri silahlandırmak için’ Amerika’dan 15 bin tank savar misil aldığına dair bir rapor yayınladı. Haberde, “Bu silah anlaşmasının hedefi, Suriye’deki silahlı terörist grupları beslemek” ifadesi yer aldı. Foreign Policy Kasım ayında da Suudi Arabistan’ın, Esad rejimine karşı Ürdün sınırında kurduğu kampta 50 bin askeri barındırdığını, askerlerin Fransız ve Amerikan ordusu tarafından eğitildiğini yazmıştı.

İkinci Cenevre buluşması

İsviçre’nin Montrö ve Cenevre kentlerinde yapılacak Cenevre Suriye 2. Uluslararası Barış Konferansı, 2014 yılının en önemli diplomatik buluşması. İlk toplantı Cenevre’den uzakta yapılacak, zira Cenevre’de büyük bir fuar düzenlenmesi sözkonusu.Cenevre yakınlarında, Leman gölünün diğer ucunda bulunan Montrö kentinde 22 Ocak’ta yapılacak konferansı BM Genel Sekreteri yönetecek. Konferansın hedefi Suriye’dei çatışmalara son vermek ve bnir geçiş hükümetinin zeminini hazırlamak.

Konferansa muhaliflerin en büyük destekçisi olarak Suudi Arabistan, Esat rejiminin destekçisi olarak da İran dahil 32 ülke davet edildi. Elbette, krizin önemli aktörlerinden Türkiye de davetli. Heyetler, Dışişleri Bakanları seviyesinde oluşturulacak. Taraflar, rejim karşıtı ya da rejim yanlısı tezlerini kendilerine tanınan 5’er dakikalık süre içinde konferansta dile getirecekler. Ama gün boyu pek çok ikili görüşme de olacak.

Ardından 24 Ocak’ta Cenevre kentine geçilecek. Esat hükümeti temsilcileri ile muhaliflerin temsilcileri, doğrudan müzakerelere girmek için, BM Özel Temsilcisi Lakhdar İbrahimi başkanlığında aynı masa etrafında bir araya gelecek. Muhalefet hala Esat’ın gitmesi ve iktidarın Suriye Ulusal Konseyi’ne aktarılmasını şart koşuyor. Bu şartı ‘fazla hayalci’ bulan Şam rejimi ise önkoşulsuz masaya oturmakta ısrar ediyor.
XS
SM
MD
LG