Erişilebilirlik

FED Faiz Oranlarını Yükseltecek mi?

  • Mil Arcega

Faiz oranlarının düşük olması sayesinde iş sahiplerinin kredi alması kolaylaşıyor, otomobil ya da konut kredileri almak ucuzluyor. İş piyasasının güçlenme sinyalleri vermesi ve konut fiyatlarının yükselme eğilimine girmesi nedeniyle birçok uzman, FED’in Eylül ayı toplantısından faiz artışı kararı çıkmasını bekliyordu. Ancak FED yetkilileri, Çin ekonomisindeki yavaşlamanın küresel etkilerinin ne çapta olacağını belirlemek için faiz oranlarını arttırmayı ertelediklerini açıkladı. İktisatçı Greg McBride, FED’in 2015 bitmeden faiz oranlarını arttırmasının hala mümkün olduğu görüşünde.

McBride, “Faizlerin Aralık ayında yükseltilmesi sözkonusu olabilir. FED o dönemde bir adım atar mı, bekleyip göreceğiz. Aralık’a kadar elimizde birçok ekonomik veri olacak. İstihdama dair iki rapor alacağız. Önümüzdeki altı hafta içinde elimize geçecek ekonomi verileri olumlu olursa FED’in Aralık ayında faizleri arttırması olasılığı çok yüksek,” diye konuştu.

FED’in açıklamasından sonra Wall Street’te sert bir düşüş yaşandı. Greg McBride, bunun beklendiğini söylüyor: “Wall Street, düşük faiz oranlarını sever. Faizlerin artabileceğine dair en ufak bir fısıldaşma bile olsa borsa bundan olumsuz yönde etkilenir ve çalkantı başlar. Wall Street’te yaşanan dalgalanma, buna bağlıydı. Faizlerin yüzde çeyrek oranında artması büyük değişikliklere yol açmaz; ancak yatırımcılar, 2008’den beri kendilerine büyük kazanımlar sağlayan düşük faiz oranlarının yavaş yavaş ellerinden alınacağından kaygılanıyor.”

Faiz oranlarının yükseltilmesi, doların değerinin de artması anlamına geliyor. Bu durum, Amerika’nın ihracatta rekabet etmesini zorlaştıracak. Ancak Greg McBride, “Doların değerinin yüksek olması imalatı olumsuz yönde etkiliyor. Bu durumun verilere yansıdığını gördük kuşkusuz. Düşük ithalat fiyatlarının ülke içinde tüketici talebini arttırmasıysa dengeleyici bir unsur olabilir,” diyerek düşük fiyatlı ihracat ürünlerinin iç piyasaları canlandıracağını belirtiyor.

Amerikan Merkez Bankası, faiz oranlarını 2008 yılından bu yana neredeyse sıfır düzeyinde tutuyor.

FED yetkilileri, Amerika’da işsizlik oranının düşük seviyede kalmaya devam ettiğini, ancak istihdam hızının düştüğünü bildiriyor.

FED’in amacı işsizlik oranını daha da düşürmek ve fiyatları sabitlemek.

Bu nedenle işsizlik oranının yüzde 10’a çıktığı mali kriz döneminde Merkez Bankası faiz oranlarını düşürmüştü. Amaç, şirketlerin yatırım yapabilmek için kredi almalarını kolaylaştırarak ve konut kredisini daha cazip hale getirerek ekonomik büyümeyi teşvik etmekti.

İşsizlik oranı şu anda yüzde 5’e gerilemiş durumda. Yetkililer, çok düşük enflasyonun fiyatların ve maaşların daha da düşmesine neden olarak deflasyona yol açmasından, talebin azalmasından ve ekonominin zarar görmesinden korkuyor.

Bu nedenle ekonomik verileri yakından takip eden yetkililer, ekonominin faiz oranlarında artışa dayanacak güce erişmesini bekliyor. Bazı uzmanlara göre FED Aralık ayında faiz artışına gidebilir. Faizlerdeki artış, FED’in koyduğu hedef olan yüzde 2‘lik enflasyon oranına erişmeyi sağlayabilir.

Kimi iktisatçılar, sıfıra yakın mevcut faiz oranının yeni bir resesyonun ekonomiye zarar vermesi durumunda FED’in önlem almasını zorlaştıracağından kaygılı.

Bazı raporlara göre Amerikan ekonomisinde büyüme yavaş seyrederken başka ülkelerde büyümenin zayıfladığı gözleniyor.

XS
SM
MD
LG