Erişilebilirlik

‘Bugün olsa yine ihtilal yapardık’

12 Eylül Davası'nın 10. Duruşması bugün yapıldı. Dönemin Genelkurmay Başkanı Kenan Evren ve Hava Kuvvetleri Komutanı Tahsin Şahinkaya, yattıkları yataktan video konferansla duruşmaya katıldı.

Yazılı savunmasını okuyan Türkiye’nin 7. Cumhurbaşkanı Emekli Orgeneral Kenan Evren, ''Türk Silahlı Kuvvetleri iktidar olma meraklısı değildir, biz o gün doğru olanı yaptık. Bugün de olsa aynı şekilde ihtilal yapardık” dedi.

12 Eylül’ün emir komuta zinciri içinde yapıldığının altını çizen Evren, konuşmasında 12 Eylül öncesinde siyasi iklimin darbeyi zorunlu kıldığını iddia etti. Darbe sonrasında referandumla cumhurbaşkanı olan Evren, “12 Eylül'ün hesabını millete verdim. İhtilale teşebbüs etmedik, yaptık. Demokrasinin olduğu yerde ihtilal olmaz. Siyasiler beceriksizliklerinin faturasını askere çıkaramaz” dedi.

Evren, mahkeme başkanının “yaptığınız birçok konuşmada, birçok sivilin size gelerek, 'neden yönetime el koymuyorsunuz' diye sorduğunu söylediğiniz bilinmektedir. Sizi darbeye yönlendiren sivilleri sayar mısınız'' sorusuna, ''bunları hatırlıyorum ama isimlerini bilmiyorum'' karşılığını verdi.

Kenan Evren: Bir sağdan bir soldan adam asmamız taraf tutmadığımızı gösteriyor

Darbenin lideri, katıldığı bir televizyonda söylediği ‘bir sağdan bir soldan astık’ cümlesine de mahkeme heyetinden gelen soru üzerine açıklık getirdi.

Emekli orgeneral Kenan Evren,” sağda olanlar var, solda olanlar var sözünü söyledim. Yalnız sağdakileri verip de idam ettirmedik, bir sağdan, bir soldan... Bununla hiçbir tarafı tutmadığımızı, bitaraf olduğumuzu anlatmak istedik'' dedi.

Evren, 12 Eylül müdahalesine askerlerin verdiği ad olan ‘bayrak harekatı’yla ilgili soruları da yanıtladı. Mahkeme Başkanı'nın, '''Bayrak Harekatı belgelerinden haberdar mısınız? Bunu Necdet Üruğ mu hazırladı?'' şeklindeki sorusuna Evren şöyle yanıt verdi:
''Ben bir şey hatırlamıyorum. Ancak Bayrak Harekat Direktifi hazırlandığında Necdet Üruğ, 1. Ordu Komutanıydı. Bayrak Harekat direktifini Necdet Üruğ hazırlamıştır. Ona bu talimat, Genelkurmay Başkanlığı Kurmay Başkanı Ali Haydar Saltık tarafından verilmiştir. Haydar Saltık benim yerime birçok belgeyi imzalama yetkisine sahipti. Bu belge yönünden de gerekli imzayı o atmış olabilir. Kendisine bu yönde yetki verilmiştir.”

Korutürk’e yollanan mektup mutıra mı?

Kenan Evren, dönemin Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk'e verilen uyarı mektubunun ise aslında “muhtıra” olduğunu söyledi.

Aynı soru dönemin Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Tahsin Şahinkaya’da da soruldu. Ancak Şahinkaya bunun ‘muhtıra’ olmadığını söyleyen, soruyu şöyle cevapladı: ''O dönemki nazik durumu cumhurbaşkanına bildirmek için hazırlanmış belgedir. Muhtıra olarak değerlendirmiyorum. Türkiye'nin durumunu cumhurbaşkanına arz etme olarak değerlendiriyorum.''

İstanbul’daki Gülhane Askeri Tıp Akademisi Hastanesi’nde bulunan Emekli Orgeneral Tahsin Şahinkaya savunmasında ise “anayasa ile kurulmuş Milli Güvenlik Konseyi üyesiyim. Milli Güvenlik Konseyi kurucu iktidardır, kurucu iktidarların tasarrufları suç unsuru olamayacağından mahkemenin bizi yargılama yetkisi yoktur” dedi.

Şahinkaya: 12 Eylül’ü ancak tarih yargılar

Şahinkaya’ya göre, “12 Eylül müdahalesi Türk ve dünya tarihinde yerini almış büyük bir olaydır ve tarihi olayları ancak tarih yargılar.”

Sanık olarak yargılanmasına da karşı çıkan eski hava kuvvetler komutanı, bu çerçevede sorulacak hiçbir soruya yanıt vermeyeceğini söyledi. Şahinkaya, mahkemenin ''12 Eylül 1980 askeri darbesinin yapılmasında ABD veya bir başka ülkenin bilgisi veya onayı var mıdır'' sorusu üzerine de ''Arz etmiştim, yanıt vermeyeceğim'' dedi.

Duruşma arasında sanık avukatları adına gazetecilere açıklama yapan Arif Ali Cangı, Şahinkaya’nın sorulara yanıt vermemesini eleştirdi. Cangı, ''Sanık Şahinkaya'ya 1 Mayıs 1977 olayından başlayarak, iddianamede darbe şartlarını oluşturan olaylardan oluşan sorular yönelttik. Ancak Şahinkaya bu sorularımıza cevap vermeyeceğini beyan etti. MASAK raporunda yer alan mal varlığındaki şüpheli artışlara ilişkin ve dönemin bir milletvekilinin soru önergelerinde geçen haksız mal edinmesine ilişkin sorulara da yanıt vermedi “ dedi.

Davanın 11. duruşması yarın yapılacak.
XS
SM
MD
LG