Erişilebilirlik

Afrika'daki Çatışmalarda İran Cephanesi Kullanılıyor

  • Selah Hennessy

Sudan, Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Fildişi Sahilleri gibi Afrika’nın en kanlı bölgelerinde nereden geldiği belli olmayan mühimmatın dolaştığı biliniyor. Amerika’nın Sesi muhabiri Selah Hennessy’nin Londra’dan bildirdiğine göre, altı yıllık bir araştırma sonucunda, silahların kaynağının İran olduğu ortaya çıktı.

Soruşturma açısından en önemli gelişme 2010 yılında gerçekleşti. Nijerya’nın başkenti Lagos’ta güvenlik görevlileri toplam 240 ton askeri mühimmat taşıyan 13 konteyner ele geçirdi. Daha sonra faturalardan konteynerlerin İran’dan “inşaat malzemesi” olarak gönderildiği belirlendi.

Benzer mühimmatın Afrika’da ilk olarak 2006 yılında Kenya’nın kuzeyinde görüldüğü bildiriliyor. Küçük kalibreli silahların Afrika’da uzun zamandır kullanıldığı açıklandı.
Soruşturmacı James Bevan’a göre, normalin aksine, sevkiyat sırasında silahların yerleştirildiği kutuların üzerinde işaret bulunmuyor. Bevan, “İmalatçı, kutularına malzemenin kökenini belirlemek için imalat kodunu yazar. Bu mühimmat için bu geçerli değildi. Bu teslimatta sadece kalibre ve imalat yılı belirtilmişti” diye konuştu.
Kutular gibi, paketleme de genelde birbirinin aynısı oluyor. Cephane, tahta bir kutu içinde yeşil plastik bir poşete yerleştiriliyor.

James Bevan’a göre silah ve cephane Sudan’da, Gine’de, Fildişi Sahili’nde ve Kenya’da hükümet güçleri tarafından kullanılıyor. Bevan, “Bu silah ve cephane, bu güçler tarafından kullanıldıktan sonra, çevre ülkelerdeki isyancı gruplara dağıtılıyor. Gözlemlediğimiz eğilim bu yönde” dedi.

Milyonların öldüğü Demokratik Kongo Cumhuriyeti gibi kanlı çatışma bölgelerinde bu silahlar isyancılar tarafından kullanılıyor.

Tahran henüz bu rapordaki bulgulara cevap vermiş değil. Soruşturmacılar da bu mühimmattan İran’da kimin sorumlu olduğunu bilmediklerini söylüyor.
Birleşmiş Milletler’in düzenlediği uluslararası silah satışını denetleyecek Silah Ticaret Anlaşması hala askıda.

Uluslararası yardım kuruluşu Oxfam, cephaneliğin de anlaşmaya dahil edilmesi gerektiğini istiyor. Oxfam, her yıl 12 milyar mermi üretildiğini, bunun da 4 milyar doları aşan bir sanayi olduğunu bildiriyor.

Oxfam’da silah konularında danışman olan Martin Butcher, “Sivil hayatları korumanın ve çatışmaları azaltmanın en önemli yolu silah ve cephane ulaşımını kesmektir. Silah ve cephane ticareti gri ve yasadışı piyasaya sarkmış durumda olduğu için bunu durdurmak daha da zor” diye konuştu.

Uluslararası güçler şu anda Mali’de İslamcı militanlarla çarpışıyor. Komşu Nijer’de radikal dincilerin İran mühimmatı kullandığı bilinirken, Bevan, Mali’ye gidecek bir ekibin İran kaynaklı silah ve cephanenin burada da kullanılıp kullanılmadığını araştıracağını söyledi.
XS
SM
MD
LG