Erişilebilirlik

ABD'li Astronot Uzayda Bir Yıl Geçirecek

  • Greg Flakus

Amerikalı astronot Scott Kelly, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda bir yıl geçirmek üzere Kazakistan’daki Baykonur Uzay Üssü’nden fırlatılacak Rusya’ya ait uzay aracıyla yola çıkacak. Misyonun amacı, uzayda uzun süre kalmanın insan vücudu üzerindeki fiziksel ve zihinsel etkilerini incelemek. Houston’daki Johnson Uzay Merkezi’nden uzmanlar, hem uzaydaki Scott Kelly, hem de ikiz kardeşi eski astronot Mark Kelly üzerinde uygulanacak bir dizi test geliştirdi.

İkinci kez Uluslararası Uzay İstasyonu’na gidecek olan Scott Kelly, bu kez bir yıl sürecek görevinin çok daha zorlu olacağını söylüyor: “Bu kez görevime bir öncekine göre çok daha farklı bir açıdan bakmam gerekecek.”

Kelly’nin zihinsel ve bedensel sağlığı, gerek uzayda geçireceği süre içinde, gerekse geri döndükten sonra çok yakından izlenecek.

Kelly’nin testlerinden elde edilen tıbbi veriler, ikiz kardeşi olan eski astronot Mark Kelly’den alınacak test sonuçlarıyla karşılaştırılacak. Bu, araştırmamız açısından bize eşsiz bir fırsat sunuyor.

Craig Kundrot Houston’daki Johnson Uzay Merkezi İnsan Araştırmaları Programı’nda uzman. Kundrott, “Mark Kelly, araştırmaya sıradan bir vatandaş olarak katılıyor. Kendisi artık NASA’nın elemanı değil ama denek olarak kullanılmak üzere gönüllü oldu. Scott ve Mark tek yumurta ikizi oldukları için incelemelerimiz sırasında en küçük farklılık ve değişiklikleri tespit edebileceğiz. Birbiriyle bağı olmayan iki kişiyi karşılaştırsaydık bu kadar ince ayrıntıları yakalama imkanımız olmazdı” diyor.

Araştırmanın ana odaklarından biri, sindirim sistemindeki bir bakteri.

Craig Kundrot, ikizler yıl boyunca son derece farklı besleneceği için karşılaştırmanın ilginç sonuçlar ortaya koyacağını söylüyor: “Mark Kelly’nin yedikleriyle Scott Kelly’nin uzayda yiyeceği son derece kısıtlı ve steril menü, birbirinden çok farklı olacak.”

NASA’dan John Charles, bazı Rus kozmonotların da daha önce uzayda bir yıl yaşadığını, ancak 20 yıl önceki bu deneyimlere göre teknolojinin çok ilerlediğini hatırlatıyor: “Rus uzmanlar da Scott Kelly’nin uzayda geçireceği süre içinde edineceğimiz verilerle çok ilgili çünkü yıllar önce yaptıkları araştırmaları geliştirme fırsatı elde edecekler.”

John Charles, Scott Kelly’nin sağlığınınçeşitli deneylerle her gün izlenecek olmasının beklenmedik sonuçlar verebileceği görüşünde: “Karşılaşacağımız sürprizler bizi şaşırtmayacak. Birkaç yıl önce altı aylığına uzaya giden astronotların üç ay geçtikten sonra görme duyularında bazı değişiklikler yaşaması, bizi şaşırtmıştı.”

Radyasyonun insan bedeni üzerindeki etkileri de incelenecek. Uzmanlar, Mars’a yapılması düşünülen üç yıllık yolculukta radyasyonun etkilerinin çok daha yoğun olacağı görüşünde.

John Charles, “Radyasyonun etkileri, dünyada yakın uçuşlarda bizi çok kaygılandırmıyor çünkü dünyanın manyetik alanı, insanı uzayın derinlerindeki radyasyondan koruyan kalkan görevi yapıyor. Şimdiyse Scott Kelly’nin geçireceği fizyolojik, psikolojik ve metabolik değişikliklerin maruz kaldığı radyasyonla ilişkisini inceleyeceğiz” şeklinde konuşuyor.

XS
SM
MD
LG