Erişilebilirlik

Bush ve Putin Biraraya Geliyor - 2003-05-30


Irak savaşının yarattığı gerginlikten bu yana Başkan Bush ve Rusya Devlet Başkanı Vilademir Putin Pazar günü ilk kez biraraya gelecek. Bazı uzmanlar, görüşmede iki liderin Irak’la ilgili gerginliği gidermeye çalışacağını belirtirken, diğerleri, asıl konunun İran’ın nükleer programı olacağını söylüyor.

İki Liderin, Putin’in doğum yeri olan St. Petersburg’un 300’üncü yıl kutlamaları sırasında gerçekleştireceği zirve, bir çok uzmana göre sembolik önem taşıyor.

Irak’la ilgili görüş ayrılıklarının giderilmesinin yanı sıra karşılıklı çıkarların bulunduğu uluslar arası meseleler de, görüşmelere konu olacak. Rus Amerikan ilişkileri konusunda uzman, İngiliz “Times” gazetesi yazarlarından Anatol Lieven, Moskova ve Washington’un farklı amaçlarla masaya oturduğunu söylüyor:

"Rus hükümetinin asıl kaygısı gerginleşen ilişkileri onarmak olacak ki, bu iş hiç de zor görünmüyor. Zira Amerika krizi Rusya’nın başlatmadığını kabul ediyor. Rusya bu krizden fayda sağlamaya da çalışmadı. Rusya’nın yaptığı, Avrupa’da ve kendi kamuoyunda ortaya çıkan eğilimi izlemek oldu. Amerikan tarafının kaygısı ise, Rusya’nın İran ile artan ticareti. Bu konu, hızla, Bush yönetiminin uluslar arası ilişkiler alanındaki öncelikli alanlarından biri haline geliyor."

Merkezi Washington’da bulunan Carnegie Uluslar arası Barış Vakfı Rus-Avrasya Programı Müdürü Andrew Kuchins de Rusya’nın İran’a nükleer teknoloji transferinin Amerika’nın dış politika önceliği haline geldiğini söylüyor. Uzman, İran’ın kitle imha silahı geliştirme olasılığının her iki ülkeyi de endişelendirdiğini vurguluyor.

"Amerika ve Rusya Federasyonu, İran’ın nükleer programı hakkında geçmişe kıyasla daha benzer düşünceler taşıyor. Bu da, Rusya’nın artık Amerika gibi düşünmeye başladığı anlamına geliyor. Buna, son altı ayda ortaya çıkan gelişmeler neden oldu. Natanz’daki santrifüj tesisi ile bir başka yöredeki ağır su tesisi, bu ülke ile ilgili endişeleri arttırdı."

Rusya uzmanı Anatol Lieven, Bush ve Putin’in el Kaide ve uluslar arası terörizm ile mücadelede işbirliğine devam ettiğini, ve tarafların birbirini incitmekten kaçındıklarını söylüyor.

Ancak, Lieven, Devlet Başkanı Putin’in Bush Yönetimi’nin küçük nükleer bombalar geliştirme projelerinden rahatsız olduğunu vurguluyor:

"Ruslar bu tür küçük nükleer bombalar, taktik nükleer silahlar geliştirme fikrinden son derece rahatsızlar. Ruslar, bu gelişmeyi durdurmak için ellerinden bir şey gelmediği için, işin parçası olmak istiyorlar."

İki liderin zirvede, Moskova Anlaşması olarak da bilinen ve iki ülkenin elinde bulundurduğu nükleer silahların üçte ikisinin 2012 yılına kadar azaltılmasını öngören anlaşmanın onay belgelerini de birbirlerine sunmaları bekleniyor.

Rus Parlamentosu’nun her iki kanadı anlaşmayı onaylamıştı. Karar bu yılın başında Amerikan senatosundan da geçmişti.

XS
SM
MD
LG