Erişilebilirlik

ABD'nin eski Ankara Büyükelçisi Mark Parris'in Raporu - 2002-01-14


Amerika’nın eski Ankara büyükelçisi Mark Marris, Başbakan Ecevit’in Washington ziyareti ile ilgili olarak hazırladığı raporda ziyaretin Türk-Amerikan ilişkilerinde bir dönüm noktası olabileceğini vurguladı. Parris, Bush yönetimine bu fırsattan yararlanması için bazı önerilerde bulundu.

1997-2000 yılları arasında ABD'nin Ankara Büyükelçisi olarak görev yapan Mark Parris, Washington’un öndegelen araştırma kurumlarından Yakındoğu Politikaları Enstitüsü tarafından yayınlanan raporunda Türkiye’nin Amerika için öneminin yeni olmadığını ancak bu önemin Soğuk Savaş'tan sonra arttığını, 11 Eylül saldırılarıyla yeni bir boyut kazandığını belirtti. Saldırılardan sonra hemen Amerika’nın yanında yeralan Türkiye’nin Müslüman kimliğinin, Washington’a, teröre karşı açtığı savaşı, İslam ile Hristiyan Batı arasında bir çatışma gibi göstermek isteyenlerin tezini çürütme imkanı verdiğini vurgulayan Parris, bu sayede Pakistan dahil birçok Müslüman ülkenin Amerika’yı destekleyebildiklerini bildirdi.

Büyükelçi Parris, uzun dönemde Türkiye’nin Amerika’ya hayati önemde yardımcı olabileceği alanları Afganistan’ın yeniden yapılanması, Irak’a karşı uygulanacak strateji, Suriye’nin teröre desteğinin kesilmesi, Hazar Enerji kaynaklarının Batıya sevki, Azerbeycan ve Gürcistan’da istikrarın sağlanması, Orta Doğu’da barış çabalarına katkı ve Amerika’nın İslam dünyası ile ilişkilerinde model ülke işlevi görme olarak sıraladı.

Aldığı dış desteğe rağmen Türkiye'nin ekonomik zorluklarının devam ettiğini belirten Parris, Bush yönetimine şu önerilerde bulundu:

Başbakan Ecevit’in temasları, sıradan bir resmi ziyaret muamelesi görmemelidir. Bush yönetimi Türkiye ile ilişkilerde bürokrasinin direncini kırmalı ve destek çabalarını Kongre'de savunmalıdır. Eğer bunu yapabilirse Türkiye’nin ekonomik sorunlarını çözme şansı artacaktır. Türkiye’nin 2002 yılında Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası'ndan ek yardım talebi desteklenmelidir. Türk ekonomisinde reel sektörü güçlendirecek ve reform programının kısa vadeli acılarını hafifletecek adımlar atılmalıdır. Türkiye’nin askeri modernizasyon programı güçlendirilmeli, bu arada Türkiye’nin askeri borçları silinmelidir. Türk-Amerikan ilişkilerins yürütecek üst düzeyde bir siyasi yetkili atanmalıdır. Irak gibi güç konuları ele almak üzere Amerika'yla Rusya arasında kurulan Gore-Çernomirdin Komisyonu'na benzer özel bir ikili komisyon kurulmalıdır. Amerika, Baku-Ceyhan boru hattını kesin olarak desteklediğini resmen açıklamalıdır.

Büyükelçi Mark Parris, sıraladığı bu önerilerin yerine getirilmesi halinde Başbakan Ecevit’in, Amerika’nın, Türkiye’yi İslam dünyasındaki en güvenilir müttefiki olarak gördüğünü sadece lafla değil eylemleriyle de göstermeye hazır olduğundan emin olarak Ankara’ya döneceğini savundu.

XS
SM
MD
LG