Erişilebilirlik

'Türkiye İran Konusunda Rol Alabilir'


Washington’da Başkan Barack Obama’yla görüşen Başbakan Recep Tayyip Erdoğan İran’ın nükleer programıyla ilgili soruna diplomatik çözüm bulunmasında Türkiye’nin elinden geleni yapmaya hazır olduğunu söyledi, ancak uluslararası toplumun yaklaşımını da eleştirdi.

Başkan Barack Obama’yla Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın görüşmesinin yarım saat sürmesi beklenirken iki saate yakın son derece kapsamlı bir toplantı yapıldı. Türk - Amerikan ilişkileri açısından önemli olan hemen hemen bütün konuların değerlendirildiği toplantıda liderlerin İran konusundaki açıklamaları öne çıktı.

Görüşmelerinin ardından basına ortak açıklama yapan Obama ve Erdoğan, İran’ın nükleer programı konusundaki soruna çözüm bulunmasının önemine işaret etti. Obama, bu soruna çözüm bulunmasında Türkiye’nin önemli bir rol oynayabileceğini kaydetti.

Obama, “İran’ın barışçı nükleer enerjiye sahip olabileceğini, ama aynı zamanda uluslararası hukuka ve normlara uyacağını garantileyecek bir çözüm bulunması gerektiğini” söyledi ve Türkiye’nin nükleer sorunu çözme yönünde İran’ı ikna edebileceğini belirtti.

Başbakan Erdoğan da İran’ın nükleer programı konusundaki soruna çözüm bulunmasında ellerinden gelenini yapmaya hazır olduklarını kaydetti. Erdoğan, Obama'yla İran'ın nükleer programı konusunda atılabilecek müşterek adımları müzakere ettiklerini; "soruna diplomatik çözüm bulunmasında Türkiye'nin üzerine düşeni yapmaya hazır olduğunu" vurguladı.

Obama’yla yaptığı görüşmenin ardından otelinde bir basın toplantısı düzenleyen Erdoğan, Türkiye’nin İran’ın nükleer programı konusunda bir “koridor görevi” üstlenebileceğini söyledi. İran'la bağlantı kurabilecek bir konumda olduklarını hatırlatan Erdoğan, Türkiye'nin “bir aracı olmasının mümkün olduğunu” vurguladı.

Ancak Erdoğan basın toplantısında uluslararası toplumun yaklaşımını da eleştirdi. Erdoğan, Uluslararası Atom Enerjisi Dairesi’nin İran’ı kınayan bir karar almasını onaylamadığını belirtti. Erdoğan uluslararası toplumun kınama kararınd aceleci davrandığını savundu.

Uluslararası Atom Enerjisi Dairesi’nde yapılan oylamada 35 üyeden 25’i İran’ın gizlice yeni bir uranyum zenginleştirme tesisi kurmasını kınarken Türkiye oylamada çekimser kalmıştı.

Erdoğan Stratejik Ekonomik Toplumsal Araştırmalar (SETA) Vakfı’nın Washington bürosunun açılışında yaptığı konuşmada da İran’ın nükleer programı konusunda uluslararası toplumu çifte standart uygulamakla suçladı. Erdoğan, İran'ın nükleer programı konusunda uyarı yapanların İsrail'in nükleer silahlarına gözyumduğunu belirtti.

İki Saatlik Kapsamlı Görüşme

Yarım saat sürmesi beklenen Obama – Erdoğan görüşmenin iki saate uzaması, iki lidere Türk Amerikan ilişkilerinin gündeminde olan hemen her konuyu değerlendirme fırsatı verdi. Erdoğan ve Obama, görüşmelerinde Afganistan, terörle mücadele, Irak, NATO ve yeni füze savunma sistemi, Türkiye - Ermenistan ilişkileri, Türkiye’de dini azınlıkların durumu ve ticari konuları değerlendirdiklerini açıkladı.

Bu arada görüşmelerinde Başkan Obama, Türkiye’nin Afganistan’da istikrarın sağlanmasında yaptığı katkılardan dolayı Başbakan Erdoğan’a teşekkür etti. Obama Türkiye’nin önemli bir NATO müttefiki olduğunu; bu ittifaklık ilişkisinin de iki ülkenin gerektiğinde birbirini savunması anlamına geldiğini hatırlattı.

Erdoğan Washington’a gelmeden önce yaptığı açıklamada Türkiye’nin Afganistan’da çatışmaya girmeyeceğini; asker sayısını zaten 1750’ye yükselttiğini; ek asker göndermeyi düşünmediğini söylemiş ancak yatırım yapmaya ve Afgan askerlerine eğitim vermeye devam edeceğini söylemişti.

Obama, açıklamasında ayrıca nüfusunun çoğunluğu Müslüman olan, laik ve demokratik Türkiye Cumhuriyeti’nin sadece bölgesinde değil, dünyada barışın, istikrarın ve anlayışın şekillendirilmesinde kritik bir role sahip olduğunu belirtti.

Amerikan Başkanı PKK terör örgütüyle mücadele konusunda Türkiye’ye desteğini yineledi; Türkiye – Ermenistan ilişkilerinin normalleştirilmesi sürecini övdü.

Obama dünkü ziyaretin somut sonuçlarından birinin de, ekonomik ve ticari konularda stratejik çalışma grubunun kurulması olduğuna işaret etti. İki ülke arasındaki ticari ilişkilerin artırılmasında büyük potansiyel gördüğünü belirten Obama, çalışma grubuna dahil olan Amerika ticaret bakanıyla ticaret temsilcisinin Türk muhataplarıyla çalışacaklarını kaydetti.

Başbakan Erdoğan'ın Washington ziyaretini Barış Ornarlı'yla birlikte Alparslan Esmer ve Yıldız Yazıcıoğlu izliyor.

XS
SM
MD
LG