Erişilebilirlik

'Türk Gibi Sigara İçmek' Deyimi Tarihe mi Karışıyor?


Türkiye’nin, Avrupa’daki en sert sigara yasağını uygulamaya koymasının ardından, “Türk gibi sigara içmek” deyimi tarihin derinliklerine gömüleceğe benziyor. Yasak, Türk halkının tütün ürünlerine olan büyük tutkusunu kırmayı amaçlıyor. Amerika’nın Sesi muhabiri Dorian Jones, İstanbul sokaklarını dolaşıp, yasağın sigara tutkusunu gerçekten bozup bozmayacağını öğrenmeye çalıştı.

Televizyonda yayınlanan reklamlar sigaranın zararlarına karşı uyarıyor. Her yıl 100 binden fazla kişi tütün ürünlerini tüketmeye bağlı nedenlerden hayatını kaybediyor. Reklamlar devlet destekli. Bir süre önce sigara Avrupa’nın en sert sigara yasağı, daha doğrusu yasağın genişletilmiş hali yürürlüğe girdi. Halka açık mekanları kapsayan, yasağa sigaranın olmazsa-olmaz yerlerinden çay ve kahvehaneler de dahil.

Çay ve kahvenin yanında sigara tüttürmek, Türklerin yüzyıllardır devam eden alışkanlıklarından biri. Dumanaltı haline gelmiş kahvehaneler Türkiye’ye özgü bir görüntüydü. Ama bundan sonra öyle olmayacağa benziyor.

Beyoğlu’ndaki Keyif Kahvehanesi’nin sahibi Süleyman Aktaş, yasağın en çok kendilerini vurduğunu söylüyor. Yeni sigara yasağı, Türkiye’nin en eski geleneklerinden biri olan nargilenin de sonunu getireceğe benziyor.

Keyif Kahvehanesi’nin müşterileri azaldı. Tavla oynayan müşterilerden Zeynel Doğan, sigaranın Türklerin yaşamının bir parçası olduğunu belirtiyor.

Zeynel Doğan, işten artan zamanda kahveye tavla oynamaya, çay içmeye, yanında nargile tüttürmeye geldiğini ve bunun kendisini rahatlattığını söylüyor. Doğan, sigara içmek isteyenlere özel yer ayrılması gerektiğini savunuyor.

Bu tabii ki Türkiye’nin gördüğü en sert sigara yasağı değil. En azından Dördüncü Murat dönemine göre… Elbette tütün içenlerin boynu vurulmayacak, ama bundan böyle yasak yerlerde sigara içenlere 69 lira, izmaritini yere atarken yakalananlara 25 lira, yasak mekanlarda sigara içilmesine izin verenlere de 560 liradan 5 bin 600 liraya kadar para cezası var.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan sigara yasağının en büyük destekçilerinden. Bu yasağı denetlemek için de binlerce kişi işe alındı.

Son yapılan bir kamuoyu yoklaması genişletilmiş sigara yasağına destek verenlerin oranını yüzde 90 olarak gösteriyor. Taksim meydanında konuştuğumuz birçok kişi de ne sigara, ne de nargile tiryakilerine karşı sempatik.

Mikrofon tuttuğumuz bir kadın Türkiye’de nargile patlamasının son beş-altı yılda yaşandığını, bunun da insanları daha fazla sigaraya özendirdiğini savunuyor.

Keyif kahvehanesinin müşterileri de durumdan memnun değil. Bazı müşteriler yasağın bir süre sonra sonra dikkate alınmayacağından emin. Müşteri, Türklerin Avrupalılar gibi kurallara bağlı yaşamadığını söylüyor. Şu anda tüm kahvehanelerin camlarında sigara yasağını açıklayan ilanlar asılı. Ortalıkta tek bir sigara içen bile yok. Ancak sigara içenlerin sayısının 30 milyon olduğu tahmin edilen Türkiye’de yasağı uygulamanın büyük çaba gerektireceğinden kimsenin kuşkusu bulunmuyor.

XS
SM
MD
LG