Erişilebilirlik

NATO'nun Geleceği Afganistan'da Başarıya Bağlı


Soğuk Savaş’ın sona ermesinden bu yana NATO’nun rolü de ciddi bir değişim geçirdi. 26 üyeli örgütün küresel güvenlik ittifakı haline gelmesi gerektiğini savunan kesimler var. Ancak NATO’nun günümüzdeki en büyük hedefi, bütünlüğünü korumak. Bu da büyük ölçüde Afganistan’da başarı kazanmasına bağlı.

Afganistan’daki çarpışmalardan, Kosova’da istikrarı korumaya kadar, NATO’nun sorumlulukları değişmiş durumda. Oysa örgüt 1949’da, Batı Avrupa’yı olası Sovyet işgaline karşı korumak üzere kurulmuştu.

Bugünse NATO’nun Avustralya, Japonya ve asker katılımında bulunmak isteyen diğer devletleri de üyeliğe alarak küresel bir güvenlik ittifakı olmasını isteyenler var.

Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı, Demokrat Partili Kongre üyesi Tom Lantos da bu öneride bulunanlardan biri:

“Avustralya’yı Kuzey Atlantik İttifakı’na üye olmaktan engelleyecek ‘Atlantik’ sözcüğünden başka ne var? En azından küresel bir güvenlik örgütü haline gelmesi durumunda, NATO komutanının küresel krizlerle mücadele açısından kendisini daha rahat hissetme şansı olur.”

NATO Genel Komutanı Orgeneral Bantz Craddock bir süre önce Kongre’de bilgi verirken, NATO’nun genişlemesinin yararlı olacağını kabul ederken bazı engelleri gündeme getirdi:

“Biz de bir planlama ve hazırlık çerçevesinde örgütün genişleme olasılığını inceliyoruz. Bu, küresel bir genişlemenin parçası olur mu, bilemem. Ama sonuçta siyasi bir karar olur. NATO’nun bu hedefleri, diğer ülkelerin siyasi hedefleriyle uyuşmuyor ve bizim yapmamız gereken, NATO üyesi ülkeleri bu hedeflere ulaşmaya zorlamak olacak.”

NATO üyelerinin bu hedeflere ulaşmasının en iyi göstergesi Afganistan olacak. Afganistan’da 40 bin askerden oluşan uluslararası bir kuvvet mevcut. Bu birliklerin büyük bölümünü NATO’nun 26 üyesi sağlıyor. Ancak Almanya ve İspanya gibi bazı üye devletlerin Afganistan’a kuvvet yollama konusunda çekinceleri var.

Rand araştırma kuruluşundan NATO uzmanı Stephen Larrabee bu görüşte:

“Afganistan NATO’nun bütünlüğü açısından hem bir zorluk, hem de bir tehdit. Buna rağmen bence Afganistan bu zorlukların aşılması açısından önemli bir sınav olacak. Aksi takdirde, ittifakın bütünlüğü ve doğal olarak etkinliği, olası bir başarısızlıktan kesinlikle etkilenecektir.”

Afganistan’daki zorluklar konusunda yapılan tartışmalarda ilerleme sağlandı. Ancak ülkede NATO askerlerini hedef alan saldırılar devam ediyor ve bazı üye devletler, bu ülkedeki NATO operasyonlarına katılımın geleceğini sorguluyor.

Larrabee, NATO’nun geleceğinin Afganistan’daki duruma bağlı olduğuna inanıyor:

“Bir durgunluk yaşıyoruz ve bu durgunluk iyi bir gelişme değil. NATO’nun gerçek bir geleceği ve yeterli gücü varsa, durgunlukla yetinmek yerine bu zorluklarla başa çıkabileceğini göstermesi gerekir.”

Kanada Başbakanı Stephen Harper, 2009’dan itibaren Afganistan’daki NATO güçlerine katılım kararının, kamuoyu ve parlamentonun desteğine bağlı olacağını açıkladı. Bu açıklama bile, NATO’nun 21’inci yüzyılda sıkıntılarla karşılaşmasının kaçınılmaz olduğunu gösteriyor.

XS
SM
MD
LG