Erişilebilirlik

'G-8 Zirvesi Putin İçin Çok Önemli'

  • Andre de Nesnera

Dünyanın önde sanayileşmiş demokratik ülkeleriyle Rusya’dan oluşan Sekizler Grubu’nun liderleri Temmuz ayında Rusya’da bugüne kadar yapılan ilk zirve toplantısında biraraya gelecek. Amerika’nın Sesi Muhabiri Andre de Nesnera, bu zirvenin Rusya ve Devlet Başkanı Vladimir Putin için ne anlama geldiğini araştırdı.

G-8 grubu ülkelerinin dönüşümlü olarak üstlendiği dönem başkanlığı bu yıl Ocak ayında Rusya’ya geçti ve Moskova hükümeti, 15-17 Temmuz tarihlerinde St. Petersburg’da G-8 zirvesine ev sahipliği yapacak.

Harvard Üniversitesinde Rusya uzmanı olan Marshal Goldman, zirvenin Rusya ve Devlet Başkanı Putin için son derece önemli olduğunu söylüyor:

“Bu zirveyle Rusya G-8 grubunun üyeleri arasında ilk kez yer almış, tam olarak bu kulübe katılmış olacak. Bugüne kadar 7 ülkenin dahil olduğu dünyanın önde gelen sanayileşmiş demokratik ülkeleri grubuna girecek. Üstelik bu zirveye Vladimir Putin başkanlık edecek. Dünyada kendilerine saygı duyulmasını, başarılarının ve süper güç statülerinin tanınmasını isteyen Ruslar için bu çok önemli. Zirvenin Rusya’da düzenlenmesi Rusya’nın yine süper güç olduğu anlamına gelmez ama G-8 ülkeleri arasında yeralmasının Rusya için büyük önem taşıdığı şüphesiz.”

Ancak Carnegie Uluslararası Barış Vakfı’nda Rusya programını yöneten Andrew , G-8 zirvesinin Ruslar için “her iki yanı keskin kılıç” haline gelebileceğini, bazı zorluklara yolaçabileceğini düşünüyor:

“Çünkü bu zirveye ev sahipliği yapacak olmaları, dünyada dikkatlerin, Rusya’nın nasıl G-8 grubu üyesi olduğu konusundaki kuşkulara çevrilmesine yolaçıyor. Bu kuşkuların başında bu gruba üye olan ülkelerin olgun, gelişmiş demokrasiler olduğu, Rusya’nın ise bu tanıma uymadığı noktası geliyor. Rusya gelişmiş bir demokrasi olmadığı gibi, ben dahil olmak üzere birçok kişi son 5 -6 yıl içinde Rusya’nın daha az demokratik bir ülke haline geldiğine inanıyor.”

Uzmanlar, 2000 yılında işbaşına gelen Devlet Başkanı Vladimir Putin’in, yetkileri büyük ölçüde kendi elinde topladığını, bağımsız siyasi partilere ve medyaya karşı baskıcı yöntemler izlediğini hatırlatıyor. Bu yılın başında ise Rusya, fiyat konusundaki bir anlaşmazlığı gerekçe göstererek Ukrayna’ya doğal gaz sevkiyatını beklenmedik bir şekilde durdurdu.

Kanada’daki Alberta Üniversitesi’nde Rusya uzmanı olan David Marples, bu adımın uluslararası alanda tepkilere yolaçtığını söylüyor:

“Rusya doğal gazı dış politika aracı olarak kullanarak Ukrayna’ya baskı yapmakla suçlandı. Üstelik, Rus doğal gazı Ukrayna ve Belarus üzerinden Batı Avrupa’ya da sevkedildiği için Batı Avrupa ülkelerinde sıkıntı tehlikesi belirdi. Bu durum, doğal gaz satan bir ülke olarak artık Rusya’ya güvenilemeyeceği yolunda kaygılara neden oldu.”

Gerçekten Rusya’nın tutumu nedeniyle Batı Avrupa ülkelerine doğal gaz sevkıyatında aksama oldu ve bu durum uluslararası alanda kınamalara yolaçtı.

Amerika Başkan Yardımcısı Dick Cheney geçen ay Baltık ülkelerinden Litvanya’ya yaptığı ziyaret sırasında Rus hükümetinin iç ve dış politikasını sert ifadelerle eleştirdi. Cheney, Moskova’yı, doğal gaz ve petrol zenginliğini kullanarak komşusu olan ülkelere karşı sindirme ve şantaj politikası izlemekle suçladı.

New York’taki Columbia Üniversitesi’nde Rusya uzmanı olan Robert Legvold, gelecek ayki Sen Petersburg zirvesinde başlıca konunun, enerji sorunları olacağını belirtiyor:

“Putin, ülkesinin enerji kaynaklarını dış ilişkiler ve ulusal güvenlik politikası alanında kullanabileceği önemli bir araç olarak gördüğünü açıkça belirtiyor. Rusya’nın bu aracı kullanırken dünyaya bunu özellikle kritik dönemlerde siyasi amaçlarla kullandığı izlenimi vermemek için dikkatli davranması gerekir. Çünkü Rusya bu şekilde davranırsa dünyaya vermek istediği, güvenilir bir enerji kaynağı olduğu şeklindeki mesajın tam tersini vermiş olur.”

Legvold, Başkan Yardımcısı Dick Cheney’nin geçen ay Livanya’nın başkenti Vilnius’ta yaptığı sert konuşma ışığında Amerika’nın St. Petersburg zirvesinde Rusya’ya karşı nasıl bir tutum izleyeceğini birçoklarının merak ettiğini söylüyor:

“Cheney’nin o konuşması, devam edecek olan bir sürecin ilk aşaması mıydı yoksa Başkan Bush’un zirvede bu konuya dönmemesi için konuyu kapatma yönünde bir girişim miydi? Bu noktada bir açıklık yok. Ama bence Amerika bu konuyu gündemde tutmaya çalışıyor. Göreceğiz...”

Rusya Devlet Başkanı Putin’in, St. Petersburg zirvesinin Rusya’yı eleştirmek için bir platform haline gelmesini istemeyeceğini birçok uzman kabul ediyor. Ancak uzmanlar, batılı liderler bu yolu seçtiği takdirde Putin’in bunu önlemekte çok zorluk çekeceğini de belirtiyor.
XS
SM
MD
LG