Erişilebilirlik

22 Şubat 2005: Bush'un Putin'le Görüşmesi ve Ortadoğu Planı Mercek Altında


Washington Post, Başkan Bush’un Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’le yapacağı görüşme öncesinde, Rusya’nın Washington büyükelçisi Yuri Ushakov’un iki ülke ilişkilerini değerlendiren bir makalesine yer veriyor. Rusya ve Amerika’nın birlikte çalışmak zorunda olduğunu vurgulayan büyükelçi, nükleer silahlar konusunu buna örnek gösteriyor. İki ülkenin ortak çıkarlarına da vurgu yapan Rus büyükelçi, görüş ayrılıkları ve eleştirilerin ise yıkıcı değil yapıcı bir tarzda ortaya konması gerektiğini vurguluyor.

"Umarım ki farklılıklarımızı daha yapıcı, açıkça ve dostça bir şekilde tartışmanın yolunu bulabiliriz. Aksi taktirde, iki ülke de bundan yarar sağlamaz. Olası terör saldırılarının her iki ülke için de tehdit oluşturduğu bir dünyada, bunun sonuçları büyük önem taşıyor. Dünyayı daha güvenli bir hale getirmek için Rusya ile Amerika’nın omuz omuza çalışmasını gerektiren başka tehditler ve sorunlar da var. İkili ilişkilerde dört yıl daha gündemde olacak olan bu görev, hiç kuşkusuz Bratislava’daki görüşmede de ele alınacaktır."

Christian Science Monitor, Bush’un Ortadoğu’da demokrasiyi yayma planını mercek altına alıyor ve bölgedeki değişim açısından en önemli ülkenin Mısır olduğu görüşüne yer veriyor. Gazete, Bush’un hem Birliğin Durumu konuşmasında hem de Brüksel’de yaptığı açıklamada, Mısır’ın demokrasi yolunda ilerlemesi gerektiği görüşünü ifade ettiğini hatırlatıyor ancak Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek’in bu çağrıya, muhaliflerini tutuklayarak karşılık verdiğini vurguluyor.

"Mübarek’in bu tür davranışları, Mısır’ın İsrail-Filistin arasında barışın sağlanması çabalarındaki rolü nedeniyle Amerika’dan fazla baskı görmedi. Mübarek ayrıca yanlış bir şekilde Mısır’da demokrasinin, kendisi tarafından bastırılan İslamcıların önünü açacağını savunuyor. Ancak tam tersine demokrasinin olmayışı, radikallerin ortaya çıkma koşullarını yaratıyor. El Kaide liderlerinin bir çoğunun Mısırlı olması, Bush’un harekete geçmesi için yeterli bir nedendir. Mübarek yönetimi, Amerika’nın ve Arapların da başarısızlığına neden oldu."

New York Post yazarlarından Amir Taheri ise, Ortadoğu’da bir başka sorunlu ülkeyi, Lübnan’ı ve bu ülkedeki son gelişmeleri değerlendiriyor. Eski başbakan Hariri’nin öldürülmesinden sonra Lübnan’da elitlere dayalı politika yapma şeklinin bittiğini savunan Taheri, artık halkın devreye girdiğini belirtiyor. Yazar, bu gelişmeyle, şimdiye kadar kendine bağlı elitlerle, Lübnan’daki nüfuzunu sürdüren Suriye’nin işinin artık çok zor olacağını iddia ediyor.

"Lübnan’da yapılacak yeni genel seçim, Birleşmiş Milletler, Avrupa Birliği ve bu alanda deneyimli sivil toplum örgütlerinin gözetiminde yapılmalıdır. Filistin ve Irak’taki serbest seçimlerin ardından Lübnan’da da serbest seçim yapılması, Ortadoğu’daki diğer despot rejimlerin çözülmesini de hızlandıracak ve büyük önem taşıyan bu bölgenin de, soğuk savaş sonrası siyasi gelişmelere ayak uydurmasını sağlayacaktır. Rejim değişikliği sadece askeri araçlarla sağlanmamalı, ancak bu olasılık göz ardı da edilmemelidir. İç mekanizmaların barışçıl bir değişimi mümkün kıldığı ülkelerde, belli başlı demokratik ülkelerin görevi, bu mekanizmaları harekete geçirmektir."

New York Times ise, eski savunma bakanlarından Frank Carlucci’nin Kosova ile ilgili bir makalesine yer veriyor. Carlucci, dış politikada başka konuların öne çıkmasına rağmen Bush yönetiminin Kosova’yı da gündemine alması ve bu bölgede yarım kalan işi bitirmesi gerektiğini belirtiyor. Eski bakan, halen Birleşmiş Milletler yönetiminde olan Kosova’ya bağımsızlık verilmesi gerektiğini savunuyor.

"Bu yaklaşım için Güvenlik Konseyi’nde veya Kontak Grubu’nda oy birliğini sağlamak zor olabilir. Kendini Sırbistan’ın koruyucusu olarak gören Rusya, bu süreci engelleyebilir. Amerika, buna karşılık mümkün olduğunca çok Avrupa Birliği ülkesinin bağımsız bir Kosova’yı tanımasını sağlayarak denge oluşturmalı ve Rusya’nın çoğunluğun iradesine uyacağı umudunu taşımalıdır. Son dört yılda yaşananlar göz önüne alındığına Kosova sorununun askıda bırakılması anlaşılabilir bir şey. Ancak ortam, sonsuza kadar beklemeyi imkansız kılacak ölçüde gergin."

XS
SM
MD
LG