Erişilebilirlik

Kıbrıs Yeniden Gündemde


Kıbrıs Türk Başbakanı Mehmet Ali Talat Brüksel’de görüşmeler yaparken, Rumların Annan planını reddetmesinden sonra askıya alınan Kıbrıs sorunu yeniden süratle gündeme girmeye başladı. Yaklaşık bir yıldır Kıbrıs’la ilgilenmeyen Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan, Rum lideri Tasos Papadopulos’a bir mesaj gönderdi ve Annan Planı'nda değiştirilmesini istedikleri noktaları bildirmesini istedi. Papadopulos’un Annan’a verdiği mesaj oldukça sert oldu. Rum lider, plana itirazlarını geçen yıl bildirdiklerini, yeni bir itirazları olmadığını söyledi. Geçen yıl Papadopulos’un Annan’a gönderdiği mesajda yeralan itirazlar üç ana noktada toplanıyor.

Herşeyden önce Papadopulos, Avrupa Birliği'ne üye olan Kıbrıs Cumhuriyeti'nin devam etmesini, Türklerin güçlendirilmiş azınlık haklarıyla, bu cumhuriyetin çatısı altına girmesini istiyor. Başka bir deyişle, Türklerle Rumların eşit eğemenliğine dayanan yeni bir federal cumhuriyet kurulmasına karşı çıkıyor.

İkincisi, Avrupa Birliği'ne üye olmayan bir ülkenin yani Türkiye’nin bir üye ülkeye garantör olamayacağını savunuyor. Yani 1960’da Türkiye, Yunanistan ve İngiltere’ye tanınan garantörlük haklarının iptalini istiyor.

Üçüncüsü Avrupa Birliği üyesi olan Kıbrıs’tan bütün yabancı askerlerin - ki bundan Türk askerini kasdediyor - çekilmesini talep ediyor.

Ayrıca, bütün Kıbrıs vatandaşlarına adada serbest dolaşım ve mülk edinme hakkının tanınmasında ısrar ediyor. Yani Rumların kuzeye gidip istedikleri gibi yerleşme ve mülk edinme hakkına sahip olmasını istiyor.

Papadopulos’un dört talebi de kurulması için çalışılan yeni cumhuriyette, Türkiye ve Kıbrıs Türkleri açısından temel taşları oluşturuyor. Annan planının bir yerinde yapılacak değişiklik bütün planın dengelerini bozacağı için, Papadopulos’un talepleri karşısında, Genel Sekreter'in müzakereleri yeniden başlatması zor görünüyor.

Ancak bu arada esas çatışma Kuzey’e uygulanan ambargonun kaldırılıp- kaldırılmayacağı üzerinde başladı.

Referandumdan bu yana Rum yönetimi AB'nin Kuzey Kıbrıs’la doğrudan ticarete başlamasını engellemeyi başardı ama Rumlar üzerindeki baskı da giderek artıyor.

Türkiye’deki Amerikan ticaret müşavirinin başkanlığında bir grup Amerikan şirketi temsilcisinin 17 Şubat’ta Kuzey Kıbrıs’ı ziyaret etmeye hazırlanması, Rum tarafında tam anlamıyla panik yarattı. Rum Dışişleri Bakanı Yakovu, Kıbrıs’daki Amerikan Büyükelçisi'ni çağırıp ziyareti protesto etti, Amerika'nın Kuzey’le ticari ilişkilere girmesinin Güney Kıbrıs’taki ticari çıkarlarını sarsacağını söyledi. Yani üstü kapalı olarak Amerikan şirketlerine ambargo uygulamakla tehdit etti.

Rumlar, Kuzey Kıbrıs’a 30 yıldır uygulanan ambargonun kaldırılması halinde bunun, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin uluslararası alanda tanıması sürecini de başlatacağını düşünüyorlar. Ambargoyu devam ettirip, Kıbrıslı Türkleri, Avrupa Birliği çatısı altında, Kıbrıs Cumhuriyeti'yle birleşmeye zorlamayı planlıyorlar.

Amerikan ticari heyetinin ziyaretiyle birlikte öyle anlaşılıyor ki, önümüzdeki aylarda en büyük kavga ekonomik ambargonun kaldırılıp-kaldırılmaması için yaşanacak.

XS
SM
MD
LG